Дар Вазорати адлияи Ҷумҳурии Тоҷикистон
аз 29 августи соли 2024 ба қайди давлатӣ гирифта шудааст,
рақами бақайдгирӣ 1296
Замима
ба фармоиши директори Агентии инноватсия
ва технологияҳои рақамии назди Президенти
Ҷумҳурии Тоҷикистон
аз 9 августи соли 2024,
№ 1/32ТАРТИБИ ТАТБИҚИ ЛОИҲАИ ОЗМОИШӢ ДАР СОҲАИ ФАЪОЛИЯТИ БУКМЕКЕРӢ
(фармоиши Агентӣ аз 28.10.2024
№1/44, аз 24.05.2025
№ 1/05)
1. МУҚАРРАРОТИ УМУМӢ
1. Тартиби татбиқи лоиҳаи озмоишӣ дар соҳаи фаъолияти букмекерӣ (минбаъд – Тартиби мазкур) бо мақсади пешниҳод намудани реҷаи махсуси танзимӣ ҷиҳати амалӣ намудани лоиҳаи озмоишӣ дар соҳаи фаъолияти букмекерӣ таҳия карда шуда, хусусиятҳои амалисозии фаъолияти букмекериро аз ҷониби иштирокдорони реҷаи махсуси танзимӣ дар ҷараёни татбиқи он, ҳуқуқ ва уҳдадориҳои иштирокдорони реҷаи махсуси танзимӣ ва дигар самтҳои фаъолияти букмекериро дар чаҳорчӯбаи реҷаи махсуси танзимӣ муқаррар ва танзим менамояд.
2. Лоиҳаи озмоишии мазкур тибқи талаботи санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Тартиби мазкур амалӣ карда мешавад.
3. Муқаррароти Тартиби мазкур ба мақомоти давлатӣ, шахсони ҳуқуқӣ, шахсони воқеӣ ва тамоми иштирокдорони реҷаи махсуси танзимӣ, ки нисбати онҳо қоидаҳои дар Тартиб дарҷгардида татбиқ карда мешаванд, барои иҷро ҳатмӣ мебошанд.
2. МАФҲУМҲОИ АСОСӢ
4. Дар Тартиби мазкур мафҳумҳои асосии зерин истифода мешаванд:
- фаъолияти букмекерӣ – яке аз намудҳои тиҷорат (бизнес)-и бозӣ буда, ҷиҳати пешниҳоди хизматҳо ба иштирокдорони бозӣ аз ҷониби ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ бо роҳи шартбандӣ, қабули шартпулиҳо ва пардохти бурдҳо амалӣ карда мешавад;
- ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ - шахсони ҳуқуқӣ, филиалҳо ва намояндагиҳои шахсони ҳуқуқии хориҷӣ, ки тибқи талаботи қонунгузорӣ ба қайди давлатӣ гирифта шуда, фаъолияти букмекериро тибқи талаботи санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Тартиби мазкур амалӣ менамоянд;
- иштирокдорони бозӣ - шахси воқеии ба синни ҳаждаҳ расида, ки дар бозӣ иштирок намуда, бо ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ шартнома оид ба бурдро дар асоси таваккал бастааст;
- маркази идоракунии пардохтҳо (минбаъд - МИП) – шахси ҳуқуқӣ, ки фаъолияти худро бо мақсади ташаккул ва амалӣ намудани қабул, назорат, интиқоли пардохтҳо ба иштирокдорони бозӣ дар ҳамгироӣ бо танзимгари ягонаи тиҷорати бозӣ ва ташкилоти қарзӣ тибқи муқаррароти санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Тартиби мазкур бо истифода аз низоми ягона амалӣ менамояд;
- танзимгари ягонаи тиҷорати бозӣ (минбаъд – Танзимгари ягона) – Агентии инноватсия ва технологияҳои рақамии назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон ё сохторе, ки аз ҷониби он ваколатдор карда мешавад;
- низоми ягонаи фаъолияти букмекерӣ (минбаъд - Низоми ягонаи МИП) - маҷмааи барномавию техникӣ, ки барои амалӣ намудани фаъолияти букмекерӣ, аз ҷумла назорати фаъолияти букмекерӣ тавассути худкор интиқол, қабул, бақайдгирӣ, коркард, баҳисобгирӣ, ҷамъоварӣ ва нигоҳдории маълумот дар бораи маблағи шартпулиҳои қабулшуда, сана ва вақти қабули онҳо, маблағи бурдҳои ҳисобшуда, бурдҳои пардохтнашуда ва пардохтшаванда, шартпулиҳои бозинашудаи баргардонидашуда, оид ба шакли ҳисоббаробаркунӣ бо иштирокдорони фаъолияти букмекерӣ, интиқоли маблағҳои электронӣ аз иштирокдорони фаъолияти букмекерӣ ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ, бо пешниҳоди иттилоот дар вақти воқеӣ оид ба чунин амалиётҳо ба Танзимгари ягона пешбинӣ шудааст;
- ташкилоти қарзӣ – бонк ё дигар ташкилоти қарзӣ, ки дар асоси шартномаи бо МИП басташуда хизматрасониро ба иштирокдорони бозӣ ва ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ, аз ҷумла хизматрасонӣ оид ба ҳисоб ва инктиқоли маблағҳои электронӣ, инчунин интиқоли пардохтпулиҳои мақсаднокро тибқи Тартиби мазкур пешниҳод мекунад;
- шартпулиҳо – маблағҳои пулии тавассути терминалҳо интиқолдодашуда, инчунин маблағҳои электронӣ, ки бо истифода аз воситаҳои электронии пардохтӣ, аз ҷумла тавассути шабакаҳои иттилоотию телекоммуникатсионӣ, аз қабили шабакаи интернет ва дигар воситаҳои алоқа тавассути Низоми ягонаи МИП ба ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ тибқи супориши иштирокдорони фаъолияти букмекерӣ интиқол дода шуда, ҳамчун шарти иштирок дар бозӣ тибқи қоидаҳои муқаррарнамудаи чунин ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ ва Тартиби мазкур баромад мекунанд;
- бозӣ (тиҷорати бозӣ) – хизматрасонӣ вобаста ба шартбандӣ бо иштироккунандагони бозӣ, ки дар асоси таваккал оид ба бурд ё бе бурд асос ёфтааст ва (ё) ташкили кор оид ба бастани чунин шарт байни ду ва ё зиёда иштироккунандагони бозӣ.
3. ТАРТИБИ ПЕШНИҲОДИ РЕҶАИ МАХСУСИ ТАНЗИМӢ
5. Реҷаи махсуси танзимӣ тибқи Тартиби мазкур иштирокдорони зеринро фаро мегирад (минбаъд – иштирокдорони реҷаи махсус):
- Танзимгари ягона;
- ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ;
- МИП.
6. Иштирокдорони реҷаи махсус муқаррароти Тартиби мазкурро дар асоси шартҳои зерин амалӣ менамоянд:
- фаъолияти букмекерӣ тавассути пайвастшавии ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ ба Низоми ягонаи МИП бо риояи Тартиби мазкур амалӣ карда мешавад;
- Низоми ягонаи МИП аз ҷониби Танзимгари ягона бо мақсади таъмини риояи талаботи Тартиби мазкур, хусусан фаъолияти ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ дар шабакаи иттилоотию телекоммуникатсионӣ, аз ҷумла интернет, амалӣ карда мешавад;
- фаъолияти букмекерӣ танҳо бо истифода аз шабакаҳои иттилоотию коммуникатсионӣ, аз ҷумла шабакаи интернет ва дигар воситаҳои электронӣ амалӣ карда мешавад;
- шартбандӣ, қабули маблағи шартпулӣ ва пардохти бурдҳо дар шабакаи интернет танҳо тавассути бақайдгирии иштирокдорони бозӣ дар Низоми ягонаи МИП сурат мегирад;
- дар сурати ошкор шудани хавф, ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ пеш аз гирифтани маблағи иштирок дар бозӣ ва пардохти бурд аз рӯйи аҳд (амалиёт)-и шубҳанок ба Танзимгари ягона, инчунин ба мақоми ваколатдор оид ба мубориза бо қонунигардонӣ (расмикунонӣ)-и даромадҳои бо роҳи ҷиноят бадастоварда, маблағгузории терроризм ва паҳншавии силоҳи қатли ом хабар медиҳанд;
- пардохтпулиҳои мақсаднок аз ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ тибқи Тартиби мазкур нигоҳ дошта мешаванд;
- қабули маблағҳои электронӣ аз иштирокдорони бозӣ, баҳисобгирии онҳо ва интиқол додани онҳо ба ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ бо супориши иштирокдори бозӣ тавассути Низоми ягонаи МИП дар ҳамкорӣ бо ташкилоти қарзӣ амалӣ карда мешаванд.
7. Иштирокдорони реҷаи махсус уҳдадоранд тибқи тартиби муқарраргардида вобаста ба фаъолияташон ҳар се моҳ ба Танзимгари ягона ҳисобот манзур намоянд. Шакли ҳисобот аз ҷониби Танзимгари ягона муайян карда мешавад.
4. ТАРТИБИ АМАЛӢ НАМУДАНИ ФАЪОЛИЯТИ БУКМЕКЕРӢ ДАР РЕҶАИ МАХСУСИ ТАНЗИМӢ
8. Пешниҳоди хизматрасониҳо дар соҳаи фаъолияти букмекерӣ тибқи реҷаи махсуси танзимӣ дар асоси бастани шартнома (офертаи оммавӣ) байни ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ ва иштирокдорони бозӣ тариқи Низоми ягонаи МИП бо дар назар доштани муқаррароти Тартиби мазкур сурат мегирад.
9. Қабули шартпулиҳо аз ҷониби ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ ҳангоми анҷом додани фаъолият тариқи Низоми ягонаи МИП бо дар назар доштани муқаррароти Тартиби мазкур танҳо бо роҳи интиқоли маблағҳои электронӣ ва ё гузаронидани амалиёти ҳисоббаробаркуниҳо бо истифода аз кортҳои пардохтӣ (эквайринг) анҷом дода мешаванд. Ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ уҳдадор аст шартпулиҳоро, ки танҳо бо роҳи интиқоли маблағи электронӣ тавассути Низоми ягонаи МИП бо истифода аз воситаҳои электронии пардохт бо супориши иштирокдорони бозӣ пардохта шудаанд, қабул кунад.
10. Ҷиҳати пешниҳоди хизматрасониҳо ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ метавонанд марказҳои хизматрасонӣ таъсис диҳанд. Марказҳои хизматрасонӣ бояд дар ҳудуди Ҷумҳурии Тоҷикистон ҷойгир бошанд.
11. Дар марказҳои хизматрасонӣ бояд таҷҳизоти пайвасткунандаи алоқаи барқӣ ҷойгир карда шуда, ин марказҳо ба Низоми ягонаи МИП пайваст карда шуда, ба воситаи онҳо маълумот оид ба қабули шартпулиҳо, пардохти бурд, рафт ва натиҷаи бозӣ, бурдҳои пардохтшуда ё пардохтнашуда ва дигар маълумоти марбута тариқи онлайн дар вақти воқеӣ ба Танзимгари ягона дастрас бошанд.
12. Дар марказҳои хизматрасонӣ инчунин бояд воситаҳои техникии алоқа ҷойгир карда шаванд, ки барои мубодилаи иттилоот ба Танзимгари ягона ва дигар мақомоти давлатӣ дар бораи шартбандиҳо, дар бораи шартпулиҳои қабулшуда, маблағи он, сана ва вақти қабули он, рӯйдодҳо ва шартҳои шартбандӣ, маблағи ҳисобшудаи бурдҳои пардохтшаванда, бурдҳои пардохтшуда ва пардохтнашуда, шартпулиҳои баргардонидашуда, оид ба амалиёти хазинавӣ, шакли ҳисоббаробаркунӣ бо иштирокдорони фаъолияти букмекерӣ, дар бораи интиқоли маблағи электронӣ имкон диҳанд.
13. Марказҳои хизматрасонӣ корҳои зеринро амалӣ менамоянд:
- мониторинги раванди бозӣ пеш аз гирифтани шартпулӣ ва дар рафти онҳо;
- қабули шартпулиҳо тавассути Низоми ягонаи МИП;
- интиқоли маблағи бурдҳо ба воситаи ҳамёни электронии иштирокдорони бозӣ;
- тавассути Низоми ягонаи МИП ҳамгироӣ бо низомҳои мубодилаи электронии иттилоотии мақомоти дахлдори давлатӣ.
5. ФАЪОЛИЯТИ МАРКАЗИ ИДОРАКУНИИ ПАРДОХТҲО
14. МИП тавассути Низоми ягонаи МИП фаъолияти худро ба роҳ мемонад.
15. МИП амалиётҳои ҳисоббаробаркунӣ, интиқоли маблағҳои электронӣ ва дигар амалиётҳои бонкии марбутаро тавассути ташкилоти қарзӣ анҷом медиҳад.
16. Қабули маблағҳои электронӣ, баҳисобгирӣ ва интиқол додани онҳо ба ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ бо супориши иштирокдорони бозӣ дар Низоми ягонаи МИП, ки бо ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ шартнома (офертаи оммавӣ) бастааст, тавассути ташкилоти қарзӣ амалӣ карда мешавад.
17. Маркази идоракунии пардохтҳо ҳуқуқ надорад ба сифати ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ ва ё иштирокдори бозиҳо баромад кунад.
18. Маблағҳои электроние, ки тавассути Низоми ягонаи МИП бо супориши иштирокдорони бозиҳо қабул карда шуда, ба ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ бояд интиқол дода шаванд, ба суратҳисоби бонкии дахлдори ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ, ки дар ташкилоти қарзӣ кушода шудааст, интиқол дода мешаванд. Дар ҳолати аз ҷониби иштирокдорони бозӣ ворид намудани маблағ тавассути кортҳои пардохтии бонкӣ ва ҳамёни электронӣ, маблағи интиқолшаванда танҳо тавассути суратҳисоби бонкие, ки дар ташкилоти қарзӣ кушода шудааст, ба суратҳисоби дахлдори ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ, интиқол дода мешавад № 1/05
19. Пардохти бурдҳо ба иштирокдорони бозӣ дар асоси маълумотномаи ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ, ки ба МИП тариқи Низоми ягонаи МИП пешниҳод карда мешавад, сурат мегирад. МИП дар асоси маълумотномаи дарҷгардида ба ташкилоти қарзӣ супориш оид ба пардохти бурд ба иштирокдорони бозиро медиҳад. Баъд аз пардохти бурд аз ҷониби ташкилоти қарзӣ ба иштирокдорони бозӣ, ташкилоти қарзӣ маблағи пардохти бурдро аз суратҳисоби ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ, ки дар ин ташкилоти қарзӣ кушода шудааст, ҳисобӣ менамояд № 1/05.
20. Маркази идоракунии пардохтҳо инчунин барои мониторинг ва интиқоли пардохтпулиҳои мақсаднок, ки аз даромади ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ бояд нигоҳ дошта шаванд, масъул мебошад.
21. Маркази идоракунии пардохтҳо тавассути ташкилоти қарзӣ муайянкунӣ (мушаххаскунии шахсият)-и иштирокдорони бозиҳоро анҷом дода, гузоштани шартпулиҳо ва пардохти бурдҳоро бо дар назар доштани муқаррароти қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон дар соҳаи муқовимат ба қонунигардонӣ (расмикунонӣ)-и даромадҳои бо роҳи ҷиноят бадастоварда, маблағгузории терроризм ва маблағгузории паҳнкунии силоҳи қатли ом амалӣ мекунад.
22. Бо мақсади татбиқи муқаррароти Тартиби мазкур ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ бо ташкилоти қарзӣ шартнома ба имзо мерасонанд. МИП Танзимгари ягонаро дар бораи бастан ё қатъи шартнома бо ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ ва ташкилоти қарзӣ дар давоми панҷ рӯзи корӣ аз санаи бастан ё қатъи чунин шартнома хабардор мекунад № 1/05.
6. ТАНЗИМГАРИ ЯГОНА
23. Вазъи ҳуқуқии Танзимгари ягона тибқи муқаррароти қарори Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 25 июни соли 2024, №367 «Дар бораи Тартиби пешниҳод намудани реҷаи махсуси танзимӣ дар соҳаи инноватсия ва технологияҳои рақамӣ» ва Тартиби мазкур муқаррар карда мешавад.
7. ҲУҚУҚ ВА УҲДАДОРИҲОИ ТАШКИЛКУНАНДАГОНИ ФАЪОЛИЯТИ БУКМЕКЕРӢ ВА ИШТИРОКДОРОНИ БОЗӢ
24. Ҳуқуқ ва уҳдадориҳои ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ:
- мутобиқи талаботи санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Тартиби мазкур ба фаъолияти букмекерӣ машғул шаванд;
- назорат ва иҷрои шарту тартиботро дар воситаҳои иттилоотие, ки дар онҳо бозиҳо ташкил карда мешаванд, амалӣ намоянд;
- ба Танзимгари ягона ҷиҳати танзими масъалаҳо вобаста ба фаъолияти худ тибқи Тартиби мазкур муроҷиат намоянд;
- фаъолияти худро дар доираи талаботи Конститутсияи Ҷумҳурии Тоҷикистон, дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон, Тартиби мазкур ба роҳ монанд;
- тартиби қабули шартҳои шартпулиҳо ва пардохти бурдҳоро риоя намоянд;
- иштирокдорони бозиро мушаххас намоянд;
- фаъолияти худро тибқи иҷозатнома анҷом диҳанд, талабот ва шартҳои иҷозатномаро риоя намоянд;
- зимни анҷом додани амалиёт ва аҳдҳо бо маблағҳои электронӣ бо иштирокдорони реҷаи махсус талаботи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон дар соҳаи муқовимат ба қонунигардонӣ (расмикунонӣ)-и даромадҳои бо роҳи ҷиноят бадастоварда, маблағгузории терроризм ва маблағгузории паҳнкунии силоҳи қатли ом ва Тартиби мазкурро риоя намоянд;
- оид ба аҳдҳо ва амалиёти шубҳанок ва ҳатман назоратшаванда мақоми ваколатдор дар соҳаи муқовимат ба қонунигардонӣ (расмикунонӣ)-и даромадҳои бо роҳи ҷиноят бадастоварда, маблағгузории терроризм ва маблағгузории паҳнкунии силоҳи қатли омро мутобиқи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон хабардор намоянд;
- иттилооти заруриро тибқи санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Тартиби мазкур ба Танзимгари ягона пешниҳод намоянд;
- марказҳои хизматрасониро дар ҳудуди Ҷумҳурии Тоҷикистон ташкил намоянд;
- иттилоотро вобаста ба иштирокдорони бозӣ, ҳаҷми шартпулиҳо ва маблағҳои бурди онҳоро ба шахсони бегона ошкор накунанд;
- ҳифзи маълумоти шахсии иштирокдорони бозиро тибқи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон таъмин намоянд;
- таъминоти барномавӣ ва таҳлилиро танҳо бо мувофиқа бо Танзимгари ягона истифода баранд;
- таъмини нигоҳдории маълумоти шахсии иштирокдорони бозӣ ва истифодаи таҷҳизоти дахлдор ҷиҳати амалӣ намудани ҳамин уҳдадорӣ тибқи муқаррароти санадҳои меъёрии ҳуқуқии амалкунандаи Ҷумҳурии Тоҷикистон № 1/05
- дигар ҳуқуқ ва уҳдадориҳое, ки дар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Тартиби мазкур пешбинӣ шудаанд, амалӣ намоянд.
25. Ҳуқуқ ва уҳдадориҳои иштирокдорони бозӣ:
- тибқи талаботи санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Тартиби мазкур бо истифода аз Низоми ягонаи МИП дар бозӣ ширкат варзанд;
- бо шартҳои бозӣ шинос шуда, оид ба талаботи он маълумот гиранд;
- аз ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ маблағҳои бурдкардаро талаб намоянд;
- барои ҳимояи ҳуқуқҳои худ ба мақомоти судӣ ва Танзимгари ягона муроҷиат намоянд;
- аз ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ иҷрои дурусти талаботи муқарраргардидаи гузаронидани бозиро талаб намоянд;
- дар вақти иштирок дар бозӣ талаботи Тартиби мазкур ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистонро риоя намоянд;
- шартпулиро бо истифода аз воситаи ҳамёни электронӣ тавассути Низоми ягонаи МИП пардохт намоянд;
- дигар ҳуқуқ ва уҳдадориҳое, ки дар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Тартиби мазкур пешбинӣ шудаанд, амалӣ намоянд.
26. Иштирокдорони реҷаи махсус аз имтиёзҳои пешбининамудаи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон истифода мебаранд.
8. ФЕҲРИСТҲО
27. Татбиқи реҷаи махсуси танзимӣ аз ҷониби Танзимгари ягона бо мақсади таъмини риояи талаботи Тартиби мазкур ва ба роҳ мондани фаъолияти онҳо тавассути Низоми ягонаи МИП мавриди назорат қарор мегирад. Мақомоти ваколатдори давлатӣ ва Бонки миллии Тоҷикистон уҳдадоранд дар асоси дархости Танзимгари ягона ҷиҳати пешгирии ҳолатҳои вайрон намудани муқаррароти Тартиби мазкур аз ҷониби ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ ва ташкилотҳои қарзие, ки ба онҳо хизматрасониҳои бонкиро тибқи муқаррароти санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва шартномаҳои дахлдор пешниҳод менамоянд, чораҳои фаврии ислоҳӣ ва таъсиррасониро татбиқ намоянд. Инчунин, дар асоси дархости Танзимгари ягона мақомоти дахлдори давлатӣ дар соҳаи алоқа уҳдадор аст, ки дастрасиро ба хизматрасониҳои ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ, ки фаъолияти худро дар ҳудуди Ҷумҳурии Тоҷикистон ғайриқонунӣ ба роҳ мондаанд, қатъ намояд № 1/05
28. Ҷиҳати амалӣ намудани назорати татбиқи реҷаи махсус аз ҷониби Танзимгари ягона дар Низоми ягонаи МИП феҳристҳои зерини ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ ҷорӣ карда мешаванд:
- феҳристи сиёҳ;
- феҳристи хокистарранг;
- феҳристи сафед.
29. Феҳристи сиёҳ маълумотро оид ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ, ки дар фаъолияти худ муқаррароти Тартиби мазкур ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистонро мунтазам вайрон мекунанд, инчунин маълумотро оид ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ, ки бинобар сабаби вайрон намудани муқаррароти Тартиби мазкур ва санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба феҳристи хокистарранг қаблан ворид карда шуда, баъди хориҷ намудани маълумот нисбати чунин ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ аз феҳристи хокистарранг, такроран муқаррароти Тартиби мазкур ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистонро вайрон менамоянд, дар бар мегирад № 1/05.
30. Феҳристи хокистарранг ба сифати феҳристи фосилавӣ байни феҳристи сиёҳ ва феҳристи сафед баромад менамояд. Дар он маълумот оид ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ, ки муқаррароти Тартиби мазкур ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистонро вайрон намудаанд, дарҷ карда мешаванд.
31. Ворид карда шудани маълумот оид ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ ба феҳристи хокистарранг чунин оқибатҳои ҳуқуқиро ба миён меорад:
- аз ҷониби Танзимгари ягона огоҳинома ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ бо дарҷи ҳолати вайрон намудани муқаррароти Тартиби мазкур ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ирсол карда мешавад;
- барои ислоҳ намудани оқибатҳои вайрон намудани муқаррароти Тартиби мазкур ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон то як моҳ муҳлат пешниҳод карда мешавад;
- дар ҳолати иҷро накардани талаби Танзимгари ягона маълумот оид ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ ба феҳристи сиёҳ ворид карда мешавад.
32. Мавҷуд набудани маълумот оид ба ташкилкунандагони бозӣ дар феҳристҳои сиёҳ ё хокистарранг чун дарҷ карда шудани маълумот оид ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ дар феҳристи сафед пазируфта мешавад.
33. Танзимгари ягона ҳангоми мустақилона ва ё дар асоси муроҷиати шахсони воқеӣ, шахсони ҳуқуқӣ ва мақомоти давлатӣ ошкор намудани ҳолатҳои ташкил ва амалӣ намудани фаъолияти букмекерӣ дар шабакаҳои иттилоотию коммуникатсионӣ, аз ҷумла шабакаи интернет, ки ба талаботи Тартиби мазкур мутобиқат намекунанд, чунин ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ, номҳои доменӣ, нишона (рӯйхат)-и саҳифаҳои сомонаҳои онҳо дар шабакаи интернет, суроғаҳои шабакавии онҳоро ба феҳристи сиёҳ дар муддати то 5 рӯзи корӣ аз санаи ошкор ва тасдиқ шудани чунин ҳолатҳо ворид менамояд.
34. Танзимгари ягона нисбат ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ, ки ба феҳристи сиёҳ ворид карда шудаанд, ба мақомоти ваколатдори зерини соҳавӣ ҷиҳати андешидани чораҳои дахлдор дархост ирсол менамояд (№1/44):
- ба мақомоти ваколатдори давлатӣ дар соҳаи молия – ҷиҳати андешидани чораҳо оид ба боздоштани амали иҷозатнома;
- ба мақоми ваколатдори давлатӣ дар соҳаи корҳои дохилӣ – ҷиҳати амалӣ намудани корҳои назоратӣ оид ба муқаррар намудани ҳолатҳои аз ҷониби ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ иҷро накардани муқаррароти Тартиби мазкур ва ба ҷавобгарӣ ҷалб намудани онҳо бо тартиби муқарраркардаи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон;
- ба мақоми ваколатдори давлатӣ дар соҳаи алоқа – ҷиҳати қатъи дастрасӣ ба сомонаҳои ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ;
- ба Бонки миллии Тоҷикистон – ҷиҳати аз ҷониби ташкилотҳои қарзӣ қатъ намудани пешниҳоди хизматрасонӣ ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ дар самти пуркунии ҳисоби иштирокдорони бозӣ ва пардохти бурдҳо ба иштирокдорони бозӣ (№1/44).
35. Ворид намудани маълумот дар бораи ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ ба феҳристҳои сиёҳ ва хокистарранг, инчунин хориҷ намудани маълумот аз ин феҳристҳо аз ҷониби Танзимгари ягона тибқи муқаррароти Тартиби мазкур карда мешавад.
36. Барои хориҷ намудани маълумот оид ба ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ аз феҳристи хокистарранг, ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ бояд оид ба амалӣ намудани чораҳои дахлдор ҷиҳати ислоҳи оқибатҳои вайрон намудани муқаррароти Тартиби мазкур ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба Танзимгари ягона маълумоти асоснок пешниҳод намояд.
37. Маълумоти асоснок аз ҷониби Танзимгари ягона дар муҳлати панҷ рӯзи корӣ баррасӣ карда шуда, оид ба он қарори дахлдор қабул карда мешавад.
38. Дар асоси қарори қабулгардидаи Танзимгари ягона, маълумот оид ба ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ аз феҳристи хокистарранг хориҷ карда мешавад.
39. Маълумот дар бораи ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ дар феҳристи хокистарранг то муҳлати се моҳ нигоҳ дошта мешавад. Агар дар ин муҳлат ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ чораҳои дахлдорро ҷиҳати ислоҳи оқибатҳои вайрон намудани муқаррароти Тартиби мазкур ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон, ки асос ба феҳристи хокистарранг ворид намудани он гардида буд, амалӣ накунад, маълумот дар бораи ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ аз феҳристи хокистарранг ба феҳристи сиёҳ ворид карда мешавад.
40. Феҳристҳои сиёҳ ва сафед дар сомонаи Танзимгари ягона гузошта мешаванд.
41. Ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ ҳангоми розӣ набудан бо маълумоти дар феҳристҳои сиёҳ ва хокистарранг дарҷгардида, ҳуқуқ доранд ба суд муроҷиат кунанд.
9. РӮЙХАТИ ИШТИРОКДОРОНИ БОЗИИ МАСЪУЛ
42. Дар Низоми ягонаи МИП рӯйхати иштирокдорони бозии масъул ташкил карда мешавад, ки бо истифода аз он иштирокдори бозӣ мустақилона ҷиҳати назорати худ вобаста ба иштирок дар бозиҳои минбаъда метавонад бо роҳи ворид намудани маълумот оид ба худ имконияти ширкат варзидан дар бозиҳоро барои худ маҳдуд намояд.
43. Маҳдудияти имконияти ширкат варзидан дар бозиҳо ва ворид намудани маълумот ба рӯйхати иштирокдорони бозии масъул аз ҷониби иштирокдори бозӣ дар як ва ё якчанд шаклҳои зерин сурат мегирад:
- маҳдуд намудани ширкат варзидан дар як бозии мушаххас;
- маҳдуд намудани ширкат варзидан дар якчанд бозиҳо (то даҳ бозӣ);
- маҳдуд намудани ҳаҷми шартпулиҳо.
44. Ворид намудани маълумот дар бораи иштирокдори бозӣ ба рӯйхати иштирокдорони бозии масъул танҳо аз ҷониби худи иштирокдори бозӣ мустақилона бо истифода аз рамзи якдафъаинаи аз ҷониби Низоми ягонаи МИП барои ин мақсад пешниҳодшуда, амалӣ карда мешавад.
45. Хориҷ намудани маълумот аз рӯйхати иштирокдорони бозии масъул то анҷоми муҳлати аз тарафи Танзимгари ягона муқарраршуда имконнопазир мебошад.
46. Танҳо дар ҳолатҳои истисноӣ, дар асоси муроҷиати хаттии иштирокдори бозӣ ба Танзимгари ягона ва бо дар назар доштани асосҳои ворид намудани маълумот ба феҳристи иштирокдорони бозии масъул, дар асоси иҷозати Танзимгари ягона маълумот аз рӯйхати иштирокдорони бозии масъул хориҷ карда мешавад.
10. ПАРДОХТПУЛИҲОИ МАҚСАДНОК
47. Ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ уҳдадор мебошанд, ки ҳармоҳа пардохтпулиҳои мақсаднокро дар ҳаҷми 3 дарсад пардохт намоянд № 1/05.
48. Пардохтпулиҳои мақсаднок тариқи зайл тақсим карда мешаванд № 1/05:
- 1% ба Федератсияи футболи Тоҷикистон;
- 1% ба Танзимгари ягона;
- 1% ба Маркази идоракунии пардохтҳо № 1/05.
49. Уҳдадориҳои ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ оид ба амалӣ намудани пардохтпулиҳои мақсаднок танҳо дар муҳлати татбиқи лоиҳаи озмоишии мазкур иҷро карда мешаванд.
50. Манбаи ҳисоб кардани пардохтпулиҳои мақсаднок ҳаҷми даромади умумии моҳонаи ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ ба ҳисоб меравад.
51. МИП пардохтпулиҳои мақсаднокро аз даромади ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ тавассути Низоми ягонаи МИП нигоҳ медорад ва тибқи муқаррароти банди 48 Тартиби мазкур интиқол медиҳад.
52. Маркази идоракунии пардохтҳо на дертар аз санаи панҷуми ҳар моҳ маълумотро дар бораи даромади моҳонаи ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ ба Танзимгари ягона пешниҳод менамояд.
11. ҚАТЪ ГАРДИДАНИ ЛОИҲАИ ОЗМОИШӢ
53. Лоиҳаи озмоишӣ дар ҳолатҳои зерин қатъ мегардад:
- бо сабаби ба итмом расидани муҳлати татбиқи лоиҳаи озмоишӣ;
- қатъ шудани фаъолияти иштирокдорони реҷаи махсус дар ҳолати пешбининамудаи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон.
12. МУҚАРРАРОТИ ХОТИМАВӢ
54. Муҳлати татбиқи лоиҳаи озмоишии мазкур аз лаҳзаи оғози амалисозии он ду солро дар бар мегирад.
55. Шахсони воқеӣ ва ё ҳуқуқӣ барои риоя накардани муқаррароти Тартиби мазкур тибқи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон ба ҷавобгарӣ кашида мешаванд.
Дар Вазорати адлияи Ҷумҳурии Тоҷикистон
аз 29 августи соли 2024 ба қайди давлатӣ гирифта шудааст,
рақами бақайдгирӣ 1296
Замима
ба фармоиши директори Агентии инноватсия
ва технологияҳои рақамии назди Президенти
Ҷумҳурии Тоҷикистон
аз 9 августи соли 2024,
№ 1/32ТАРТИБИ ТАТБИҚИ ЛОИҲАИ ОЗМОИШӢ ДАР СОҲАИ ФАЪОЛИЯТИ БУКМЕКЕРӢ
(фармоиши Агентӣ аз 28.10.2024
№1/44)
1. МУҚАРРАРОТИ УМУМӢ
1. Тартиби татбиқи лоиҳаи озмоишӣ дар соҳаи фаъолияти букмекерӣ (минбаъд – Тартиби мазкур) бо мақсади пешниҳод намудани реҷаи махсуси танзимӣ ҷиҳати амалӣ намудани лоиҳаи озмоишӣ дар соҳаи фаъолияти букмекерӣ таҳия карда шуда, хусусиятҳои амалисозии фаъолияти букмекериро аз ҷониби иштирокдорони реҷаи махсуси танзимӣ дар ҷараёни татбиқи он, ҳуқуқ ва уҳдадориҳои иштирокдорони реҷаи махсуси танзимӣ ва дигар самтҳои фаъолияти букмекериро дар чаҳорчӯбаи реҷаи махсуси танзимӣ муқаррар ва танзим менамояд.
2. Лоиҳаи озмоишии мазкур тибқи талаботи санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Тартиби мазкур амалӣ карда мешавад.
3. Муқаррароти Тартиби мазкур ба мақомоти давлатӣ, шахсони ҳуқуқӣ, шахсони воқеӣ ва тамоми иштирокдорони реҷаи махсуси танзимӣ, ки нисбати онҳо қоидаҳои дар Тартиб дарҷгардида татбиқ карда мешаванд, барои иҷро ҳатмӣ мебошанд.
2. МАФҲУМҲОИ АСОСӢ
4. Дар Тартиби мазкур мафҳумҳои асосии зерин истифода мешаванд:
- фаъолияти букмекерӣ – яке аз намудҳои тиҷорат (бизнес)-и бозӣ буда, ҷиҳати пешниҳоди хизматҳо ба иштирокдорони бозӣ аз ҷониби ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ бо роҳи шартбандӣ, қабули шартпулиҳо ва пардохти бурдҳо амалӣ карда мешавад;
- ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ - шахсони ҳуқуқӣ, филиалҳо ва намояндагиҳои шахсони ҳуқуқии хориҷӣ, ки тибқи талаботи қонунгузорӣ ба қайди давлатӣ гирифта шуда, фаъолияти букмекериро тибқи талаботи санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Тартиби мазкур амалӣ менамоянд;
- иштирокдорони бозӣ - шахси воқеии ба синни ҳаждаҳ расида, ки дар бозӣ иштирок намуда, бо ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ шартнома оид ба бурдро дар асоси таваккал бастааст;
- маркази идоракунии пардохтҳо (минбаъд - МИП) – шахси ҳуқуқӣ, ки фаъолияти худро бо мақсади ташаккул ва амалӣ намудани қабул, назорат, интиқоли пардохтҳо ба иштирокдорони бозӣ дар ҳамгироӣ бо танзимгари ягонаи тиҷорати бозӣ ва ташкилоти қарзӣ тибқи муқаррароти санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Тартиби мазкур бо истифода аз низоми ягона амалӣ менамояд;
- танзимгари ягонаи тиҷорати бозӣ (минбаъд – Танзимгари ягона) – Агентии инноватсия ва технологияҳои рақамии назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон ё сохторе, ки аз ҷониби он ваколатдор карда мешавад;
- низоми ягонаи фаъолияти букмекерӣ (минбаъд - Низоми ягонаи МИП) - маҷмааи барномавию техникӣ, ки барои амалӣ намудани фаъолияти букмекерӣ, аз ҷумла назорати фаъолияти букмекерӣ тавассути худкор интиқол, қабул, бақайдгирӣ, коркард, баҳисобгирӣ, ҷамъоварӣ ва нигоҳдории маълумот дар бораи маблағи шартпулиҳои қабулшуда, сана ва вақти қабули онҳо, маблағи бурдҳои ҳисобшуда, бурдҳои пардохтнашуда ва пардохтшаванда, шартпулиҳои бозинашудаи баргардонидашуда, оид ба шакли ҳисоббаробаркунӣ бо иштирокдорони фаъолияти букмекерӣ, интиқоли маблағҳои электронӣ аз иштирокдорони фаъолияти букмекерӣ ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ, бо пешниҳоди иттилоот дар вақти воқеӣ оид ба чунин амалиётҳо ба Танзимгари ягона пешбинӣ шудааст;
- ташкилоти қарзӣ – бонк ё дигар ташкилоти қарзӣ, ки дар асоси шартномаи бо МИП басташуда хизматрасониро ба иштирокдорони бозӣ ва ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ, аз ҷумла хизматрасонӣ оид ба ҳисоб ва инктиқоли маблағҳои электронӣ, инчунин интиқоли пардохтпулиҳои мақсаднокро тибқи Тартиби мазкур пешниҳод мекунад;
- шартпулиҳо – маблағҳои пулии тавассути терминалҳо интиқолдодашуда, инчунин маблағҳои электронӣ, ки бо истифода аз воситаҳои электронии пардохтӣ, аз ҷумла тавассути шабакаҳои иттилоотию телекоммуникатсионӣ, аз қабили шабакаи интернет ва дигар воситаҳои алоқа тавассути Низоми ягонаи МИП ба ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ тибқи супориши иштирокдорони фаъолияти букмекерӣ интиқол дода шуда, ҳамчун шарти иштирок дар бозӣ тибқи қоидаҳои муқаррарнамудаи чунин ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ ва Тартиби мазкур баромад мекунанд;
- бозӣ (тиҷорати бозӣ) – хизматрасонӣ вобаста ба шартбандӣ бо иштироккунандагони бозӣ, ки дар асоси таваккал оид ба бурд ё бе бурд асос ёфтааст ва (ё) ташкили кор оид ба бастани чунин шарт байни ду ва ё зиёда иштироккунандагони бозӣ.
3. ТАРТИБИ ПЕШНИҲОДИ РЕҶАИ МАХСУСИ ТАНЗИМӢ
5. Реҷаи махсуси танзимӣ тибқи Тартиби мазкур иштирокдорони зеринро фаро мегирад (минбаъд – иштирокдорони реҷаи махсус):
- Танзимгари ягона;
- ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ;
- МИП.
6. Иштирокдорони реҷаи махсус муқаррароти Тартиби мазкурро дар асоси шартҳои зерин амалӣ менамоянд:
- фаъолияти букмекерӣ тавассути пайвастшавии ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ ба Низоми ягонаи МИП бо риояи Тартиби мазкур амалӣ карда мешавад;
- Низоми ягонаи МИП аз ҷониби Танзимгари ягона бо мақсади таъмини риояи талаботи Тартиби мазкур, хусусан фаъолияти ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ дар шабакаи иттилоотию телекоммуникатсионӣ, аз ҷумла интернет, амалӣ карда мешавад;
- фаъолияти букмекерӣ танҳо бо истифода аз шабакаҳои иттилоотию коммуникатсионӣ, аз ҷумла шабакаи интернет ва дигар воситаҳои электронӣ амалӣ карда мешавад;
- шартбандӣ, қабули маблағи шартпулӣ ва пардохти бурдҳо дар шабакаи интернет танҳо тавассути бақайдгирии иштирокдорони бозӣ дар Низоми ягонаи МИП сурат мегирад;
- дар сурати ошкор шудани хавф, ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ пеш аз гирифтани маблағи иштирок дар бозӣ ва пардохти бурд аз рӯйи аҳд (амалиёт)-и шубҳанок ба Танзимгари ягона, инчунин ба мақоми ваколатдор оид ба мубориза бо қонунигардонӣ (расмикунонӣ)-и даромадҳои бо роҳи ҷиноят бадастоварда, маблағгузории терроризм ва паҳншавии силоҳи қатли ом хабар медиҳанд;
- пардохтпулиҳои мақсаднок аз ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ тибқи Тартиби мазкур нигоҳ дошта мешаванд;
- қабули маблағҳои электронӣ аз иштирокдорони бозӣ, баҳисобгирии онҳо ва интиқол додани онҳо ба ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ бо супориши иштирокдори бозӣ тавассути Низоми ягонаи МИП дар ҳамкорӣ бо ташкилоти қарзӣ амалӣ карда мешаванд.
7. Иштирокдорони реҷаи махсус уҳдадоранд тибқи тартиби муқарраргардида вобаста ба фаъолияташон ҳар се моҳ ба Танзимгари ягона ҳисобот манзур намоянд. Шакли ҳисобот аз ҷониби Танзимгари ягона муайян карда мешавад.
4. ТАРТИБИ АМАЛӢ НАМУДАНИ ФАЪОЛИЯТИ БУКМЕКЕРӢ ДАР РЕҶАИ МАХСУСИ ТАНЗИМӢ
8. Пешниҳоди хизматрасониҳо дар соҳаи фаъолияти букмекерӣ тибқи реҷаи махсуси танзимӣ дар асоси бастани шартнома (офертаи оммавӣ) байни ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ ва иштирокдорони бозӣ тариқи Низоми ягонаи МИП бо дар назар доштани муқаррароти Тартиби мазкур сурат мегирад.
9. Қабули шартпулиҳо аз ҷониби ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ ҳангоми анҷом додани фаъолият тариқи Низоми ягонаи МИП бо дар назар доштани муқаррароти Тартиби мазкур танҳо бо роҳи интиқоли маблағҳои электронӣ ва ё гузаронидани амалиёти ҳисоббаробаркуниҳо бо истифода аз кортҳои пардохтӣ (эквайринг) анҷом дода мешаванд. Ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ уҳдадор аст шартпулиҳоро, ки танҳо бо роҳи интиқоли маблағи электронӣ тавассути Низоми ягонаи МИП бо истифода аз воситаҳои электронии пардохт бо супориши иштирокдорони бозӣ пардохта шудаанд, қабул кунад.
10. Ҷиҳати пешниҳоди хизматрасониҳо ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ метавонанд марказҳои хизматрасонӣ таъсис диҳанд. Марказҳои хизматрасонӣ бояд дар ҳудуди Ҷумҳурии Тоҷикистон ҷойгир бошанд.
11. Дар марказҳои хизматрасонӣ бояд таҷҳизоти пайвасткунандаи алоқаи барқӣ ҷойгир карда шуда, ин марказҳо ба Низоми ягонаи МИП пайваст карда шуда, ба воситаи онҳо маълумот оид ба қабули шартпулиҳо, пардохти бурд, рафт ва натиҷаи бозӣ, бурдҳои пардохтшуда ё пардохтнашуда ва дигар маълумоти марбута тариқи онлайн дар вақти воқеӣ ба Танзимгари ягона дастрас бошанд.
12. Дар марказҳои хизматрасонӣ инчунин бояд воситаҳои техникии алоқа ҷойгир карда шаванд, ки барои мубодилаи иттилоот ба Танзимгари ягона ва дигар мақомоти давлатӣ дар бораи шартбандиҳо, дар бораи шартпулиҳои қабулшуда, маблағи он, сана ва вақти қабули он, рӯйдодҳо ва шартҳои шартбандӣ, маблағи ҳисобшудаи бурдҳои пардохтшаванда, бурдҳои пардохтшуда ва пардохтнашуда, шартпулиҳои баргардонидашуда, оид ба амалиёти хазинавӣ, шакли ҳисоббаробаркунӣ бо иштирокдорони фаъолияти букмекерӣ, дар бораи интиқоли маблағи электронӣ имкон диҳанд.
13. Марказҳои хизматрасонӣ корҳои зеринро амалӣ менамоянд:
- мониторинги раванди бозӣ пеш аз гирифтани шартпулӣ ва дар рафти онҳо;
- қабули шартпулиҳо тавассути Низоми ягонаи МИП;
- интиқоли маблағи бурдҳо ба воситаи ҳамёни электронии иштирокдорони бозӣ;
- тавассути Низоми ягонаи МИП ҳамгироӣ бо низомҳои мубодилаи электронии иттилоотии мақомоти дахлдори давлатӣ.
5. ФАЪОЛИЯТИ МАРКАЗИ ИДОРАКУНИИ ПАРДОХТҲО
14. МИП тавассути Низоми ягонаи МИП фаъолияти худро ба роҳ мемонад.
15. МИП амалиётҳои ҳисоббаробаркунӣ, интиқоли маблағҳои электронӣ ва дигар амалиётҳои бонкии марбутаро тавассути ташкилоти қарзӣ анҷом медиҳад.
16. Қабули маблағҳои электронӣ, баҳисобгирӣ ва интиқол додани онҳо ба ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ бо супориши иштирокдорони бозӣ дар Низоми ягонаи МИП, ки бо ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ шартнома (офертаи оммавӣ) бастааст, тавассути ташкилоти қарзӣ амалӣ карда мешавад.
17. Маркази идоракунии пардохтҳо ҳуқуқ надорад ба сифати ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ ва ё иштирокдори бозиҳо баромад кунад.
18. Маблағҳои электроние, ки тавассути Низоми ягонаи МИП бо супориши иштирокдорони бозиҳо қабул карда шуда, ба ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ бояд интиқол дода шаванд, ба суратҳисоби бонкии дахлдори ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ, ки дар ташкилоти қарзӣ кушода шудааст, интиқол дода мешаванд.
19. Пардохти бурдҳо ба иштирокдорони бозиҳое, ки аз онҳо шартпулиҳо қабул карда шудаанд, аз суратҳисоби ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ дар ташкилоти қарзӣ тавассути Низоми ягонаи МИП бо роҳи зиёд кардани бақияи маблағҳои электронӣ дар воситаи ҳамёни электронии иштирокдорони бозӣ, ки бо истифода аз онҳо шартпулиҳо қабул шудаанд, амалӣ карда мешавад.
20. Маркази идоракунии пардохтҳо инчунин барои мониторинг ва интиқоли пардохтпулиҳои мақсаднок, ки аз даромади ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ бояд нигоҳ дошта шаванд, масъул мебошад.
21. Маркази идоракунии пардохтҳо тавассути ташкилоти қарзӣ муайянкунӣ (мушаххаскунии шахсият)-и иштирокдорони бозиҳоро анҷом дода, гузоштани шартпулиҳо ва пардохти бурдҳоро бо дар назар доштани муқаррароти қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон дар соҳаи муқовимат ба қонунигардонӣ (расмикунонӣ)-и даромадҳои бо роҳи ҷиноят бадастоварда, маблағгузории терроризм ва маблағгузории паҳнкунии силоҳи қатли ом амалӣ мекунад.
22. МИП Танзимгари ягонаро дар бораи бастан ё қатъи шартнома бо ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ ва ташкилоти қарзӣ дар давоми панҷ рӯзи корӣ аз санаи бастан ё қатъи чунин шартнома хабардор мекунад.
6. ТАНЗИМГАРИ ЯГОНА
23. Вазъи ҳуқуқии Танзимгари ягона тибқи муқаррароти қарори Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 25 июни соли 2024, №367 «Дар бораи Тартиби пешниҳод намудани реҷаи махсуси танзимӣ дар соҳаи инноватсия ва технологияҳои рақамӣ» ва Тартиби мазкур муқаррар карда мешавад.
7. ҲУҚУҚ ВА УҲДАДОРИҲОИ ТАШКИЛКУНАНДАГОНИ ФАЪОЛИЯТИ БУКМЕКЕРӢ ВА ИШТИРОКДОРОНИ БОЗӢ
24. Ҳуқуқ ва уҳдадориҳои ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ:
- мутобиқи талаботи санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Тартиби мазкур ба фаъолияти букмекерӣ машғул шаванд;
- назорат ва иҷрои шарту тартиботро дар воситаҳои иттилоотие, ки дар онҳо бозиҳо ташкил карда мешаванд, амалӣ намоянд;
- ба Танзимгари ягона ҷиҳати танзими масъалаҳо вобаста ба фаъолияти худ тибқи Тартиби мазкур муроҷиат намоянд;
- фаъолияти худро дар доираи талаботи Конститутсияи Ҷумҳурии Тоҷикистон, дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон, Тартиби мазкур ба роҳ монанд;
- тартиби қабули шартҳои шартпулиҳо ва пардохти бурдҳоро риоя намоянд;
- иштирокдорони бозиро мушаххас намоянд;
- фаъолияти худро тибқи иҷозатнома анҷом диҳанд, талабот ва шартҳои иҷозатномаро риоя намоянд;
- зимни анҷом додани амалиёт ва аҳдҳо бо маблағҳои электронӣ бо иштирокдорони реҷаи махсус талаботи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон дар соҳаи муқовимат ба қонунигардонӣ (расмикунонӣ)-и даромадҳои бо роҳи ҷиноят бадастоварда, маблағгузории терроризм ва маблағгузории паҳнкунии силоҳи қатли ом ва Тартиби мазкурро риоя намоянд;
- оид ба аҳдҳо ва амалиёти шубҳанок ва ҳатман назоратшаванда мақоми ваколатдор дар соҳаи муқовимат ба қонунигардонӣ (расмикунонӣ)-и даромадҳои бо роҳи ҷиноят бадастоварда, маблағгузории терроризм ва маблағгузории паҳнкунии силоҳи қатли омро мутобиқи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон хабардор намоянд;
- иттилооти заруриро тибқи санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Тартиби мазкур ба Танзимгари ягона пешниҳод намоянд;
- марказҳои хизматрасониро дар ҳудуди Ҷумҳурии Тоҷикистон ташкил намоянд;
- иттилоотро вобаста ба иштирокдорони бозӣ, ҳаҷми шартпулиҳо ва маблағҳои бурди онҳоро ба шахсони бегона ошкор накунанд;
- ҳифзи маълумоти шахсии иштирокдорони бозиро тибқи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон таъмин намоянд;
- таъминоти барномавӣ ва таҳлилиро танҳо бо мувофиқа бо Танзимгари ягона истифода баранд;
- дигар ҳуқуқ ва уҳдадориҳое, ки дар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Тартиби мазкур пешбинӣ шудаанд, амалӣ намоянд.
25. Ҳуқуқ ва уҳдадориҳои иштирокдорони бозӣ:
- тибқи талаботи санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Тартиби мазкур бо истифода аз Низоми ягонаи МИП дар бозӣ ширкат варзанд;
- бо шартҳои бозӣ шинос шуда, оид ба талаботи он маълумот гиранд;
- аз ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ маблағҳои бурдкардаро талаб намоянд;
- барои ҳимояи ҳуқуқҳои худ ба мақомоти судӣ ва Танзимгари ягона муроҷиат намоянд;
- аз ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ иҷрои дурусти талаботи муқарраргардидаи гузаронидани бозиро талаб намоянд;
- дар вақти иштирок дар бозӣ талаботи Тартиби мазкур ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистонро риоя намоянд;
- шартпулиро бо истифода аз воситаи ҳамёни электронӣ тавассути Низоми ягонаи МИП пардохт намоянд;
- дигар ҳуқуқ ва уҳдадориҳое, ки дар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Тартиби мазкур пешбинӣ шудаанд, амалӣ намоянд.
26. Иштирокдорони реҷаи махсус аз имтиёзҳои пешбининамудаи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон истифода мебаранд.
8. ФЕҲРИСТҲО
27. Татбиқи реҷаи махсуси танзимӣ аз ҷониби Танзимгари ягона бо мақсади таъмини риояи талаботи Тартиби мазкур ва ба роҳ мондани фаъолияти онҳо тавассути Низоми ягонаи МИП мавриди назорат қарор мегирад.
28. Ҷиҳати амалӣ намудани назорати татбиқи реҷаи махсус аз ҷониби Танзимгари ягона дар Низоми ягонаи МИП феҳристҳои зерини ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ ҷорӣ карда мешаванд:
- феҳристи сиёҳ;
- феҳристи хокистарранг;
- феҳристи сафед.
29. Феҳристи сиёҳ маълумотро оид ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ, ки дар фаъолияти худ муқаррароти Тартиби мазкур ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистонро вайрон мекунанд, дар бар мегирад.
30. Феҳристи хокистарранг ба сифати феҳристи фосилавӣ байни феҳристи сиёҳ ва феҳристи сафед баромад менамояд. Дар он маълумот оид ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ, ки муқаррароти Тартиби мазкур ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистонро вайрон намудаанд, дарҷ карда мешаванд.
31. Ворид карда шудани маълумот оид ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ ба феҳристи хокистарранг чунин оқибатҳои ҳуқуқиро ба миён меорад:
- аз ҷониби Танзимгари ягона огоҳинома ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ бо дарҷи ҳолати вайрон намудани муқаррароти Тартиби мазкур ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ирсол карда мешавад;
- барои ислоҳ намудани оқибатҳои вайрон намудани муқаррароти Тартиби мазкур ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон то як моҳ муҳлат пешниҳод карда мешавад;
- дар ҳолати иҷро накардани талаби Танзимгари ягона маълумот оид ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ ба феҳристи сиёҳ ворид карда мешавад.
32. Мавҷуд набудани маълумот оид ба ташкилкунандагони бозӣ дар феҳристҳои сиёҳ ё хокистарранг чун дарҷ карда шудани маълумот оид ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ дар феҳристи сафед пазируфта мешавад.
33. Танзимгари ягона ҳангоми мустақилона ва ё дар асоси муроҷиати шахсони воқеӣ, шахсони ҳуқуқӣ ва мақомоти давлатӣ ошкор намудани ҳолатҳои ташкил ва амалӣ намудани фаъолияти букмекерӣ дар шабакаҳои иттилоотию коммуникатсионӣ, аз ҷумла шабакаи интернет, ки ба талаботи Тартиби мазкур мутобиқат намекунанд, чунин ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ, номҳои доменӣ, нишона (рӯйхат)-и саҳифаҳои сомонаҳои онҳо дар шабакаи интернет, суроғаҳои шабакавии онҳоро ба феҳристи сиёҳ дар муддати то 5 рӯзи корӣ аз санаи ошкор ва тасдиқ шудани чунин ҳолатҳо ворид менамояд.
34. Танзимгари ягона нисбат ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ, ки ба феҳристи сиёҳ ворид карда шудаанд, ба мақомоти ваколатдори зерини соҳавӣ ҷиҳати андешидани чораҳои дахлдор дархост ирсол менамояд (№1/44):
- ба мақомоти ваколатдори давлатӣ дар соҳаи молия – ҷиҳати андешидани чораҳо оид ба боздоштани амали иҷозатнома;
- ба мақоми ваколатдори давлатӣ дар соҳаи корҳои дохилӣ – ҷиҳати амалӣ намудани корҳои назоратӣ оид ба муқаррар намудани ҳолатҳои аз ҷониби ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ иҷро накардани муқаррароти Тартиби мазкур ва ба ҷавобгарӣ ҷалб намудани онҳо бо тартиби муқарраркардаи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон;
- ба мақоми ваколатдори давлатӣ дар соҳаи алоқа – ҷиҳати қатъи дастрасӣ ба сомонаҳои ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ;
- ба Бонки миллии Тоҷикистон – ҷиҳати аз ҷониби ташкилотҳои қарзӣ қатъ намудани пешниҳоди хизматрасонӣ ба ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ дар самти пуркунии ҳисоби иштирокдорони бозӣ ва пардохти бурдҳо ба иштирокдорони бозӣ (№1/44).
35. Ворид намудани маълумот дар бораи ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ ба феҳристҳои сиёҳ ва хокистарранг, инчунин хориҷ намудани маълумот аз ин феҳристҳо аз ҷониби Танзимгари ягона тибқи муқаррароти Тартиби мазкур карда мешавад.
36. Барои хориҷ намудани маълумот оид ба ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ аз феҳристи хокистарранг, ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ бояд оид ба амалӣ намудани чораҳои дахлдор ҷиҳати ислоҳи оқибатҳои вайрон намудани муқаррароти Тартиби мазкур ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба Танзимгари ягона маълумоти асоснок пешниҳод намояд.
37. Маълумоти асоснок аз ҷониби Танзимгари ягона дар муҳлати панҷ рӯзи корӣ баррасӣ карда шуда, оид ба он қарори дахлдор қабул карда мешавад.
38. Дар асоси қарори қабулгардидаи Танзимгари ягона, маълумот оид ба ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ аз феҳристи хокистарранг хориҷ карда мешавад.
39. Маълумот дар бораи ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ дар феҳристи хокистарранг то муҳлати се моҳ нигоҳ дошта мешавад. Агар дар ин муҳлат ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ чораҳои дахлдорро ҷиҳати ислоҳи оқибатҳои вайрон намудани муқаррароти Тартиби мазкур ва дигар санадҳои меъёрии ҳуқуқии Ҷумҳурии Тоҷикистон, ки асос ба феҳристи хокистарранг ворид намудани он гардида буд, амалӣ накунад, маълумот дар бораи ташкилкунандаи фаъолияти букмекерӣ аз феҳристи хокистарранг ба феҳристи сиёҳ ворид карда мешавад.
40. Феҳристҳои сиёҳ ва сафед дар сомонаи Танзимгари ягона гузошта мешаванд.
41. Ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ ҳангоми розӣ набудан бо маълумоти дар феҳристҳои сиёҳ ва хокистарранг дарҷгардида, ҳуқуқ доранд ба суд муроҷиат кунанд.
9. РӮЙХАТИ ИШТИРОКДОРОНИ БОЗИИ МАСЪУЛ
42. Дар Низоми ягонаи МИП рӯйхати иштирокдорони бозии масъул ташкил карда мешавад, ки бо истифода аз он иштирокдори бозӣ мустақилона ҷиҳати назорати худ вобаста ба иштирок дар бозиҳои минбаъда метавонад бо роҳи ворид намудани маълумот оид ба худ имконияти ширкат варзидан дар бозиҳоро барои худ маҳдуд намояд.
43. Маҳдудияти имконияти ширкат варзидан дар бозиҳо ва ворид намудани маълумот ба рӯйхати иштирокдорони бозии масъул аз ҷониби иштирокдори бозӣ дар як ва ё якчанд шаклҳои зерин сурат мегирад:
- маҳдуд намудани ширкат варзидан дар як бозии мушаххас;
- маҳдуд намудани ширкат варзидан дар якчанд бозиҳо (то даҳ бозӣ);
- маҳдуд намудани ҳаҷми шартпулиҳо.
44. Ворид намудани маълумот дар бораи иштирокдори бозӣ ба рӯйхати иштирокдорони бозии масъул танҳо аз ҷониби худи иштирокдори бозӣ мустақилона бо истифода аз рамзи якдафъаинаи аз ҷониби Низоми ягонаи МИП барои ин мақсад пешниҳодшуда, амалӣ карда мешавад.
45. Хориҷ намудани маълумот аз рӯйхати иштирокдорони бозии масъул то анҷоми муҳлати аз тарафи Танзимгари ягона муқарраршуда имконнопазир мебошад.
46. Танҳо дар ҳолатҳои истисноӣ, дар асоси муроҷиати хаттии иштирокдори бозӣ ба Танзимгари ягона ва бо дар назар доштани асосҳои ворид намудани маълумот ба феҳристи иштирокдорони бозии масъул, дар асоси иҷозати Танзимгари ягона маълумот аз рӯйхати иштирокдорони бозии масъул хориҷ карда мешавад.
10. ПАРДОХТПУЛИҲОИ МАҚСАДНОК
47. Ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ уҳдадор мебошанд, ки ҳармоҳа пардохтпулиҳои мақсаднокро дар ҳаҷми 5 дарсад пардохт намоянд.
48. Пардохтпулиҳои мақсаднок тариқи зайл тақсим карда мешаванд:
- 2% ба Федератсияи футболи Тоҷикистон;
- 1% ба Танзимгари ягона;
- 2% ба МИП.
49. Уҳдадориҳои ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ оид ба амалӣ намудани пардохтпулиҳои мақсаднок танҳо дар муҳлати татбиқи лоиҳаи озмоишии мазкур иҷро карда мешаванд.
50. Манбаи ҳисоб кардани пардохтпулиҳои мақсаднок ҳаҷми даромади умумии моҳонаи ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ ба ҳисоб меравад.
51. МИП пардохтпулиҳои мақсаднокро аз даромади ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ тавассути Низоми ягонаи МИП нигоҳ медорад ва тибқи муқаррароти банди 48 Тартиби мазкур интиқол медиҳад.
52. Маркази идоракунии пардохтҳо на дертар аз санаи панҷуми ҳар моҳ маълумотро дар бораи даромади моҳонаи ташкилкунандагони фаъолияти букмекерӣ ба Танзимгари ягона пешниҳод менамояд.
11. ҚАТЪ ГАРДИДАНИ ЛОИҲАИ ОЗМОИШӢ
53. Лоиҳаи озмоишӣ дар ҳолатҳои зерин қатъ мегардад:
- бо сабаби ба итмом расидани муҳлати татбиқи лоиҳаи озмоишӣ;
- қатъ шудани фаъолияти иштирокдорони реҷаи махсус дар ҳолати пешбининамудаи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон.
12. МУҚАРРАРОТИ ХОТИМАВӢ
54. Муҳлати татбиқи лоиҳаи озмоишии мазкур аз лаҳзаи оғози амалисозии он ду солро дар бар мегирад.
55. Шахсони воқеӣ ва ё ҳуқуқӣ барои риоя накардани муқаррароти Тартиби мазкур тибқи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон ба ҷавобгарӣ кашида мешаванд.