Замима
ба қарори Ҳукумати
Ҷумҳурии Тоҷикистон
аз 27 сентябри соли 2023, № 460
Тартиби дохилии ҳамкориҳои мутақобилаи байни ташкилотҳои давлатӣ дар вақти санҷишҳои Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар ҳудуди Ҷумҳурии Тоҷикистон
1. МУҚАРРАРОТИ УМУМӢ
1. Тартиби дохилии ҳамкориҳои мутақобилаи байни ташкилотҳои давлатӣ дар вақти санҷишҳои Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар ҳудуди Ҷумҳурии Тоҷикистон (минбаъд - Тартиб) қоидаҳои дохилии ҳамкориҳоро байни ташкилотҳои давлатӣ дар вақти санҷишҳои Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар ҳудуди Ҷумҳурии Тоҷикистон мутобиқи Шартномаи паҳн накардани силоҳи ядроӣ ва Созишномаи байни Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Агентии байналмилалии энергияи атомӣ оид ба татбиқи кафолатҳо (минбаъд - Созишнома оид ба кафолатҳо) ва Протоколи иловагӣ ба ин Созишнома муқаррар менамояд.
2. Иҷрои расмиёти Тартиб барои ҳамаи вазорату идораҳо, инчунин барои ҳамаи шахсони воқеию ҳуқуқӣ ва соҳибкорони инфиродӣ, ки ба коркард, истеҳсол, коркарди маводи ядроӣ, истифодабарии дастгоҳ ё ҷойҳои ҷойгиршавӣ берун аз дастгоҳ, истихроҷи уран ё консентратсияи маъдани уран ё торий, содирот, воридот, истифодаи мавод ва ашёҳои маводи ядроии дар Замимаи II-юми дар Протоколи иловагӣ пешбинишуда машғуланд, инчунин ба ҳамаи шахсони воқеию ҳуқуқӣ ва соҳибкорони инфиродие, ки фаъолияти марбут ба сикли сӯзишвории ядроӣ, аз ҷумла корҳои илмию тадқиқотӣ ва корҳои таҷрибавию конструктории вобаста ба сикли сӯзишвории ядроӣ ва дар онҳо маводи ядроӣ истифоданашаванда ё ҳама гуна фаъолиятеро анҷом медиҳанд, ки аз ҷониби Тоҷикистон тибқи Протоколи иловагӣ таҳти эъломия қарор мегирад, ҳатмӣ мебошад.
3. Дар Тартиб мафҳумҳои зерин истифода мешаванд:
1) ҳуҷҷатҳои баҳисобгирӣ - маҷмуи маълумотҳоеро ифода мекунад, ки дар ҳар як дастгоҳ ё дар ҳар як макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ мавҷуд буда, онҳо миқдори ҳар як намуди маводи ядроии дар он ҷо буда, ҷойгиршавии он дар дохили дастгоҳ ва ҳама гуна тағйироти ба ин нишондодҳо таъсиррасонандаро нишон медиҳад;
2) Протоколи иловагӣ - Протоколи иловагӣ ба Созишномаи байни Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар бораи татбиқи кафолатҳо вобаста ба Шартномаи паҳн накардани силоҳи ядроӣ, ки соли 2004 эътибор пайдо кардааст;
3) минтақаи тавозуни мавод - минтақае дар дохили дастгоҳ ва ё берун аз он, ки дар он миқдори маводи ядроиро ҳар як ҷойивазкунӣ дар ҳар як минтақаи тавозуни мавод ё берун аз он муайян кардан мумкин аст, ҳангоми зарурат миқдори ҳақиқатан мавҷудаи маводи ядроиро дар ҳар як минтақаи тавозуни мавод мувофиқи расмиёти муқарраргардида муайян кардан мумкин аст, ба хотири он, ки бо мақсадҳои кафолатҳои Агентии байналмилалии энергияи атомӣ тавозуни маводро ҷамъбаст кардан мумкин бошад;
4) миқдори инвентарии бақайдгирифта дар минтақаи тавозуни мавод - ҷамъи алгебравии миқдори ҳақиқатан мавҷудаи мавод дар ин минтақаи тавозуни мавод аз рӯйи муайянкунии ниҳоӣ ва ҳамаи тағйироти миқдори инвентарӣ, ки аз лаҳзаи чунин муайянкунии миқдори ҳақиқатан мавҷудаи мавод ба амал омадааст;
5) ҳуҷҷатҳои истифодабарӣ - маҷмуи маълумот оид ба фаъолияти алоқаманд ба истифодабарӣ ё коркарди маводи ядроие, ки дар ҳар як дастгоҳ дар давраи на кам аз 5 сол мавҷуд аст;
6) ҷудо карда гирифтани намунаи муҳити атроф - гирифтани намунаи муҳити атроф (масалан, ҳаво, об, растанӣ, таркиби хок) аз ҷониби нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ бо мақсади мусоидат намудан дар ташаккули хулосаҳои марбут ба татбиқи кафолатҳо;
7) дастгоҳ - реактор, дастгоҳи буҳронӣ, дастгоҳи конверсионӣ (табдилдиҳанда), дастгоҳ барои истеҳсоли сӯзишвории ядроӣ, дастгоҳ барои коркарди сӯзишвории ядроӣ, дастгоҳи ҷудокунии изотопҳо ё анбори алоҳида ё ҳар гуна маконе, ки дар он маводи ядроӣ ба таври муқаррарӣ ба миқдори бештар аз як килограмми самаранок истифода мешавад, ё ҳар гуна маконе, ки дар онҷо маводи ядроӣ одатан бо миқдори бештар аз як килограмми самаранок истифода мегардад;
8) майдонча - қитъае, ки сарҳади он аз ҷониби давлат дар маълумоти дахлдор оид ба конструксияи дастгоҳ муайян карда шудааст, аз ҷумла дастгоҳи аз кор боздошташуда ё дар маълумот оид ба макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ, ки он ҷо одатан маводи ядроӣ истифода мешавад, ба мисли макони ҷойгиршавии пӯшидаи берун аз дастгоҳе, ки маводи ядроӣ одатан пештар истифода мешуд. Ба сарҳади майдонча, инчунин ҳамаи иншооте дохил мешаванд, ки дар наздикии дастгоҳ ҷойгир шудаанд ё дар маконе ҷойгир шудаанд, ки барои пешниҳод ё истифодаи хизматрасониҳои муҳими алоқаманд ба фаъолиятҳои тибқи моддаи 2.a(iv) Созишнома оид ба кафолатҳо муайянкардашуда (аз ҷониби давлат) таъйин шудаанд;
9) муҳр (сикка) - ин таҷҳизот-индикатори дахолат аст, ки аз ҷониби мақоми ваколатдори давлатӣ ё Агентии байналмилалии энергияи атомӣ барои пайваст кардани ҷузъҳои ҳаракатманди сохтори нигоҳдорӣ ба он тарзе, ки дастрасӣ ба таркиби онро бе кушодани муҳр ё вайрон кардани воситаҳои муҳофизатӣ мушкил созад;
10) маводи аввалия - уран бо таркиби изотопҳо дар он таносубе, ки дар он онҳо дар урани табиӣ қарор доранд, урани бо изотопи 235 харобшуда, торий, ҳама гуна моддаҳои дар боло зикршуда дар шакли металл, хӯла, пайвастаҳои кимиёвӣ ё консентрат, ҳама гуна маводи дигаре, ки як ё якчанд маводи дар боло зикршударо дар консентратсияе, ки онро Шурои идоракунандагони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар ҳар вақт муайян мекунад ва чунин маводи дигаре, ки Шурои идоракунандагони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ ҳар вақт муайян мекунад;
11) таҷҳизоти нишондиҳандаи дахолат - таҷҳизотеро ифода менамояд, ки он дар контейнер ё дар конструксияи нигоҳдорӣ ба тавре насб карда шудааст, то ҳама гуна вайроншавии яклухтии таркиби контейнерро нишон диҳад.
4. Ҳамаи ташкилотҳои давлатӣ бояд дар доираи соҳаи масъулияти худ тибқи қонунгузории амалкунанда барои мусоидат ба таъини нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ барои Ҷумҳурии Тоҷикистон ва додани раводидҳои дахлдори бисёрдафъаина мутобиқи муқаррароти Протоколи иловагӣ, инчунин ҷиҳати ба Агентии байналмилалии энергияи атомӣ ва нозирони он пешниҳод намудани бартарӣ ва масуниятҳои дар Созишнома оид ба бартариҳо ва масуниятҳои Агентии байналмилалии энергияи атомӣ пешбинишуда бо мақсади фароҳам овардани имкони иҷрои вазифаҳои худ дар ҳудуди Ҷумҳурии Тоҷикистон тибқи Созишнома оид ба кафолатҳо ҳамкориҳои мутақобила кунанд ва чораҳои дахлдор андешанд.
5. Истифодабаранда ё шахси дигари дар банди 2 Тартиб зикршуда бояд ба нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ, ки онҳоро метавонанд намояндагони мақоми ваколатдори давлатӣ дар соҳаи таъмини бехатарии ядроӣ ва радиатсионӣ (минбаъд - мақоми ваколатдори давлатӣ) ҳамроҳӣ намоянд, иҷозат диҳанд ва мусоидат намоянд, то ки онҳо чорабиниҳои санҷишии дар Созишнома оид ба кафолатҳо, Протоколи иловагӣ ё Муқаррароти иловагӣ пешбинигардидаро гузаронанд, аз ҷумла:
1) санҷиши ҳуҷҷатҳо ва ҳисоботҳо оид ба назорат ва баҳисобгирии маводи ядроӣ;
2) санҷиши дигар ҳуҷҷатҳои истеҳсолӣ ва нақлиётии ба кафолати ядроӣ дахлдошта;
3) санҷиши макони ҷойгиршавӣ, мушахасгардонӣ, миқдор ва таркиби маводи ядроӣ;
4) санҷиш ва омӯзиши маълумот оид ба таркибот;
5) гузаронидани ченкуниҳо;
6) васл ва истифодаи асбобҳо барои мақсадҳои кафолати ядроӣ, алалхусус муҳрҳо;
7) ҷудо карда гирифтани намунаи муҳити атроф;
8) мушоҳидаи визуалӣ.
2. ГУЗАРОНДАНИ САНҶИШ
6. Мувофиқи Созишнома оид ба кафолатҳо ҳамаи вазорату идораҳо, инчунин шахсони воқеию ҳуқуқӣ ва соҳибкорони инфиродии дар банди 2 Тартиб зикргашта нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомиро барои гузаронидани санҷишҳои дар зер овардашуда иҷозат медиҳанд ва ба онҳо мусоидат менамоянд:
1) санҷиш барои мақсадҳои махсус дар дастгоҳ ё дар макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ то эътибор пайдо кардани муқаррароти иловагӣ оид ба дастгоҳ ё муқаррароти иловагӣ оид ба макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ ҷиҳати санҷиши маълумоте, ки дар ҳисоботи аввалияи Ҷумҳурии Тоҷикистон мавҷуд аст, муайян ва тасдиқ намудани тағйироти вазъияте, ки аз санаи пешниҳоди ҳисоботи аввалия ба амал омадаанд, муайян кардан ва аз рӯйи имкон тасдиқ кардани миқдор ва таркиби маводи ядроӣ то интиқоли он аз Ҷумҳурии Тоҷикистон ё интиқоли он ба Ҷумҳурии Тоҷикистон;
2) мақсади санҷиши муқаррарӣ боварӣ ҳосил кардан ба мутобиқатии ҳисоботҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон ва қайдҳо дар дастгоҳ, санҷиши макони ҷойгиршавӣ, мушаххасгардонӣ (идентификатсия), миқдор ва таркиби маводи ядроие, ки нисбати он расмиёти баҳисобгирӣ ва назорат татбиқ карда мешавад ва санҷиши маълумот дар бораи сабабҳои имконпазири миқдори дарёфтшудаи маводи баҳисобнагирифташуда, ихтилофҳо дар маълумоти фиристанда/қабулкунанда ва номуайянӣ дар миқдори инвентарии бақайдгирифташуда мебошад;
3) санҷиши махсус барои тафтиши маълумоти дар ҳисоботҳои махсус ҷойдошта ё агар Агентии байналмилалии энергияи атомӣ чунин шуморад, ки маълумоти аз ҷониби Ҷумҳурии Тоҷикистон пешниҳодшуда ва маълумоти дар вақти санҷиши муқаррарӣ бадастомада барои иҷрои уҳдадориҳои худ кофӣ намебошанд, гузаронида мешавад.
3. ТАФТИШИ ИТТИЛООТ ОИД БА КОНСТРУКСИЯ
7. Ҳамаи вазорату идораҳо, инчунин шахсони воқеию ҳуқуқӣ ва соҳибкорони инфиродии дар банди 2 Тартиб овардашуда ба нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ ҷиҳати тафтиш ё ташрифҳои техникӣ ба дастгоҳ, иҷрои тафтиши иттилоот оид ба конструксия дар дастгоҳ бо мақсади тафтиши дурустӣ ва пуррагии маълумот оид ба конструксияе, ки аз ҷониби мақоми ваколатдори давлатӣ пешниҳод шудааст, имкон медиҳанд ва мусоидат мекунанд.
4. ДАСТРАСИИ ИЛОВАГӢ
8. Мутобиқи Протоколи иловагӣ ба Созишнома оид ба кафолатҳо ҳамаи вазорату идораҳо, инчунин шахсони воқеию ҳуқуқӣ ва соҳибкорони инфиродии дар банди 2 Тартиб зикршуда ба нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар иҷрои намудҳои зерини дастрасии иловагӣ имкон медиҳанд ва мусоидат менамояд:
1) дастрасӣ ба ҳама гуна ҷой дар майдонча бо мақсади боварӣ ҳосил кардан ба мавҷуд набудани маводи ядроӣ ва фаъолияти ядроии хабардоданашуда;
2) дастрасӣ ба конҳои уран/торий ва корхонаҳои ғанигардонии маъдани куҳӣ, макони ҷойгиршавии маводи аввалия, ки то ҳол ба он таркиб ва тозагие нарасидааст, ки онро ба тайёркунии сӯзишворӣ ё ғанигардонии изотопӣ муносиб гардонанд, ба макони ҷойгиршавии маводи ядроии аз кафолатҳо озодкардашуда ва макони ҷойгиршавии партовҳои ядроие, ки нисбати онҳо татбиқи кафолатҳо қатъ карда шуда, дар онҳо плутоний ё урани зиёдғанишуда мавҷуд мебошанд. Мақсади дастрасӣ ин боварӣ ҳосил кардан ба мавҷуд набудани маводи ядроӣ ва фаъолияти ядроии хабардоданашуда мебошад;
3) дастрасӣ ба ҳама гуна дастгоҳи аз истифода баровардашуда ё ба макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳи аз истифода баровардашуда, бо мақсади тасдиқи ҳолати дастгоҳ ё макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳи аз истифода баровардашуда мебошад;
4) дастрасӣ ба макони ҷойгиршавии марбут ба сикли сӯзишвории ядроии корҳои илмию тадқиқотӣ ва таҷрибавию конструкторие, ки ба маводи ядроӣ алоқаманд нестанд, макони ҷойгиршавие, ки бо истеҳсол ё васлкунии таҷҳизоти марбут ба сикли сӯзишвории ядроӣ алоқаманданд, макони ҷойгиршавии таҷҳизот ё маводи воридшавандаи дар Протоколи иловагӣ зикршуда, макони ҷойгиршавии берун аз майдончаи аз ҷониби Агентии байналмилалии энергияи атомӣ муайяншуда ва онҳое, ки ба назари нозири Агентии байналмилалии энергияи атомӣ метавонанд аз ҷиҳати функсионалӣ бо фаъолиятҳои дар ин майдонча анҷомёфта алоқаманд бошанд, инчунин ҳар макони ҷойгиршавие, ки аз ҷониби нозири Агентии байналмилалии энергияи атомӣ барои гирифтани намунаи муҳити атроф дар ҳудуди васеъ муайян шудааст. Мақсади дастрасӣ ҳалли масъалаҳо ё бартараф кардани номутобиқатӣ мебошад. Агар мақоми ваколатдори давлатӣ имкони пешниҳоди чунин дастрасиро надошта бошад, он бояд тамоми чораҳои оқилонаро барои қонеъ гардонидани талаботи нозири Агентии байналмилалии энергияи атомӣ бо дигар воситаҳо андешад.
5. ТАРТИБИ ҲАМКОРИҲО БАЙНИ ТАШКИЛОТҲОИ ДАВЛАТӢ ДАР ВАҚТИ САНҶИШ
9. Мақоми ваколатдори давлатӣ оид ба ташкили санҷиш, тафтиши маълумот оид ба конструксия ё дастрасии иловагие, ки аз ҷониби нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ иҷро карда мешаванд, амалҳои зеринро анҷом медиҳад:
1) то ташрифи нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ ба Ҷумҳурии Тоҷикистон (ба истиснои ҳолатҳои гузарондани санҷишҳои ғайричашмдошт), Агентии байналмилалии энергияи атомӣ ба мақоми ваколатдори давлатӣ огоҳиномаро бо зикри номи нозирон, инчунин дастгоҳ, минтақаҳои тавозуни мавод, макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ ё маконҳои ҷойгиршавиеро, ки зери амали Протоколи иловагӣ қарор доранд ва ба онҳо нозирон нияти ташриф овардан доранд, ҳадафҳо, амалҳои банақшагирифташуда ва муҳлати иҷрои ин амалҳо дар ҳар як макон мефиристад. Мақоми ваколатдори давлатӣ ин маълумотро ба шахси ҳуқуқии дахлдор месупорад;
2) вазорату идораҳои манфиатдорро оид ба санҷиши дар пешистодаи Агентии байналмилалии энергияи атомӣ хабар медиҳад;
3) барои гузаронидани санҷиш аз ҷониби Агентии байналмилалии энергияи атомӣ бо мақсадҳои махсус дар дастгоҳ ва дар маконҳои ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ мусоидат менамояд, аз ҷумла, барои:
- тафтиши маълумот оид ба маводи ядроие, ки ба мақоми ваколатдори давлатӣ ё ба Агентии байналмилалии энергияи атомӣ пешниҳод шудааст;
- муқаррар кардан ва тафтиш кардани тағйироти вазъият аз санаи ҳисоботи аввалия;
- муқаррар кардан ва аз рӯйи имкон тафтиш кардани миқдор ва таркиби маводи ядроӣ то интиқоли он аз Ҷумҳурии Тоҷикистон ё ба Ҷумҳурии Тоҷикистон;
4) ба гузарондани санҷишҳои муқаррарии Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар дастгоҳ ва дар макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ мусоидат мекунад, аз ҷумла, барои:
- тафтиши мутобиқатии байни ҳисоботҳо ва ҳуҷҷатҳо;
- тафтиши макони ҷойгиршавӣ, муайян кардани миқдор ва таркиби ҳамаи моводи ядроие, ки ба он Тартиб татбиқ мешавад;
- тафтиши маълумот оид ба сабабҳои эҳтимолии мавҷуд будани маводи баҳисобгирифтанашуда, ихтилофот дар маълумоти фиристанда ва қабулкунанда ва иштибоҳот дар муайянкунии миқдори инвентарии бақайдгирифташуда;
5) ба Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар гузаронидани санҷишҳои муқаррарӣ бе огоҳонии пешакӣ ҳамчун чораҳои ёрирасон мувофиқи принсипи ҷудо карда гирифтани намуна дар асоси тасодуфӣ мусоидат мекунад;
6) ба Агентии байналмилалии энергияи атомӣ ҳангоми гузаронидани санҷишҳои махсус мусоидат ва ҳамкорӣ мекунад:
- бо мақсади санҷиши иттилооте, ки дар ҳисоботи махсус мавҷуд аст;
- дар мавриде, ки агар Агентии байналмилалии энергияи атомӣ чунин шуморад, ки иттилооти пешниҳоднамудаи мақоми ваколатдори давлатӣ ё дигар мақомоти давлатӣ, аз ҷумла тавзеҳоти онҳо ва иттилооте, ки дар рафти санҷишҳои муқаррарӣ гирифта шудаанд, барои иҷрои уҳдадориҳои Агентии байналмилалии энергияи атомӣ мувофиқи Созишнома оид ба кафолатҳо кофӣ нестанд.
10. Истифодабарандае, ки нисбат ба ӯ санҷиш, тафтиши иттилоот оид ба конструксия ё дастрасии иловагӣ гузаронда мешавад, бояд:
1) шахс/шахсонеро, ки барои кор бо нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ ва омода кардани барномаи кор масъул/масъулонро, таъин кунад;
2) дастрасиро ба макони ҷойгиршавие, ки Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар мувофиқа бо мақоми ваколатдори давлатӣ нишон додааст, таъмин намояд;
3) бо нақлиёт ва воситаҳои алоқае, ки барои иҷрои санҷиш дар ҳудуди ин шахси ҳуқуқӣ заруранд, таъмин намояд, чораҳои бехатарӣ ва муҳофизати ҷисмониро андешад, бехатарии радиатсиониро таъмин намояд;
4) дастгирии техникии заруриро, аз қабили таъминоти барқ, механизмҳои болобардоранда ва ғайраро таъмин намояд, дастрасиро ба воҳидҳои ҳисобии маводи ядроӣ барои муқоиса (верификатсия) таъмин намояд, дар мавриди зарурӣ барои ҷудо карда гирифтани намунаи маводи ядроӣ кӯмак расонанд;
5) ҳуҷраи корӣ пешниҳод намояд, дар васлу насб ва хизматрасонии таҷҳизоти Агентии байналмилалии энергияи атомӣ кӯмак расонад ва таъмини бехатарии онро таъмин намояд;
6) қайдҳои истеҳсолӣ ва баҳисобгириро ҳангоми гузаронидани санҷиши Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар дастгоҳ ё дар макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ пешниҳод намояд.
11. Истифодабаранда ҳангоми гирифтани огоҳиномаи дахлдор аз мақоми ваколатдори давлатӣ ба нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дастрасиро ба ҳама гуна макони ҷойгиршавӣ ва ба ҳама гуна мавод таъмин менамояд:
1) дар давоми 24 соат аз лаҳзаи аз мақоми ваколатдори давлатӣ гирифтани талаботи дахлдор оид ба гузаронидани санҷиши муқаррарӣ;
2) дар давоми 2 соат аз лаҳзаи аз ҷониби мақоми ваколатдори давлатӣ гирифтани дархост оид ба гузарондани санҷиши махсус.
12. Истифодабаранда ба нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ имкон медиҳад, ки дар доираи дастрасии иловагӣ, ки бо Созишнома оид ба кафолатҳо, Протоколи иловагӣ ва муқаррароти иловагӣ пешбинӣ шудаанд, амалҳои зеринро иҷро кунанд, аз ҷумла:
1) тафтиши ҳуҷҷатҳо ва ҳисоботҳо оид ба назорат ва баҳисобгирии маводи ядроӣ;
2) тафтиши макони ҷойгиршавӣ, мушаххасгардонӣ (идентификатсия), миқдор ва таркиби тамоми маводи ядроӣ;
3) тафтиши иттилоот оид ба сабабҳои эҳтимолии мавҷуд будани миқдори маводи баҳисобгирифтанашуда, ихтилофот дар маълумоти ирсолкунанда ва қабулкунанда ва иштибоҳот дар муайян кардани миқдори инвентарии бақайдгирифташуда;
4) насб ва истифода кардани таҷҳизоти ченкунӣ ва воситаҳои мушоҳидавӣ;
5) насб кардани муҳрҳо ва дигар таҷҳизотҳои нишондиҳанда (индикатсия)-и дахолатҳо;
6) ҷудо карда гирифтани намунаҳои муҳити зист (яъне, намунаҳои ҳаво, об, наботот, хок ё ин ки намунаҳо аз рӯйи замин) дар маконҳои ҷойгиршавӣ, дар баробари он ҷойҳое, ки ба онҳо нозирон дар доираи гузарондани санҷишҳо ва ташрифҳо тибқи Созишнома оид ба кафолатҳо дастрасӣ доранд;
7) истифода кардани асбобҳои радиатсионӣ ва ченкунӣ;
8) ҳуҷҷатгузорӣ кардани натиҷаҳои мушоҳида (масалан, аксбардорӣ);
9) омӯхтани ҳуҷҷатҳои истеҳсолӣ ва нақлиётӣ;
10) гузаронидани мушоҳидаи зоҳирӣ (визуалӣ);
11) иҷрои амалҳои дигаре, ки дар Созишнома оид ба кафолатҳо ва Протоколи иловагӣ пешбинӣ шудаанд.
6. МУҚАРРАРОТИ ХОТИМАВӢ
13. Тибқи Созишнома оид ба кафолатҳо нозирон ҳангоми иҷрои вазифаҳои худ бояд ба халалрасонӣ ё таъхир дар сохтмон, баистифодадиҳӣ ё истифодабарии дастгоҳ ё ба риоя накардани бехатарии онҳо роҳ надиҳанд. Хусусан, нозирон набояд ягон дастгоҳро мустақилона идора кунанд ва дар вақти гузарондани ягон амалиёт ба ҳайати кормандон роҳбарӣ кунанд.
14. Нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ, намояндагони мақоми ваколатдори давлатӣ ва дастгоҳ ё макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ бояд барои иҷрои ин Тартиб ҳамкорӣ намоянд.
15. Дар давоми 10 рӯз аз санаи аз ҷониби Агентии байналмилалии энергияи атомӣ гирифтани изҳорот дар бораи хулосаҳое, ки дар асоси натиҷаҳои санҷиш ё дастрасии иловагӣ дода шудаанд, мақоми ваколатдори давлатӣ дар ин бора ба истифодабарандаи дахлдор хабар медиҳад.
16. Мақоми ваколатдори давлатӣ махзани маълумотро бо иттилоот оид ба банақшагирӣ ва гузарондани санҷишҳо, тафтиши иттилоот оид ба конструксия ва дастрасии иловагие, ки нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ анҷом додаанд, инчунин дар бораи изҳороти дахлдор оид ба хулосаҳое, ки Агентии байналмилалии энергияи атомӣ омода кардааст, пеш мебарад.
17. Шартҳои таъмини амнияти интиқоли иттилоот байни мақоми ваколатдори давлатӣ ва шахсон ё ташкилотҳои дахлдор мувофиқа карда мешаванд ва бояд ба талаботи Агентии байналмилалии энергияи атомӣ нисбат ба интиқоли чунин маълумот мувофиқат кунанд.
Замима
ба қарори Ҳукумати
Ҷумҳурии Тоҷикистон
аз 27 сентябри соли 2023, № 460
Тартиби дохилии ҳамкориҳои мутақобилаи байни ташкилотҳои давлатӣ дар вақти санҷишҳои Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар ҳудуди Ҷумҳурии Тоҷикистон
1. МУҚАРРАРОТИ УМУМӢ
1. Тартиби дохилии ҳамкориҳои мутақобилаи байни ташкилотҳои давлатӣ дар вақти санҷишҳои Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар ҳудуди Ҷумҳурии Тоҷикистон (минбаъд - Тартиб) қоидаҳои дохилии ҳамкориҳоро байни ташкилотҳои давлатӣ дар вақти санҷишҳои Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар ҳудуди Ҷумҳурии Тоҷикистон мутобиқи Шартномаи паҳн накардани силоҳи ядроӣ ва Созишномаи байни Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Агентии байналмилалии энергияи атомӣ оид ба татбиқи кафолатҳо (минбаъд - Созишнома оид ба кафолатҳо) ва Протоколи иловагӣ ба ин Созишнома муқаррар менамояд.
2. Иҷрои расмиёти Тартиб барои ҳамаи вазорату идораҳо, инчунин барои ҳамаи шахсони воқеию ҳуқуқӣ ва соҳибкорони инфиродӣ, ки ба коркард, истеҳсол, коркарди маводи ядроӣ, истифодабарии дастгоҳ ё ҷойҳои ҷойгиршавӣ берун аз дастгоҳ, истихроҷи уран ё консентратсияи маъдани уран ё торий, содирот, воридот, истифодаи мавод ва ашёҳои маводи ядроии дар Замимаи II-юми дар Протоколи иловагӣ пешбинишуда машғуланд, инчунин ба ҳамаи шахсони воқеию ҳуқуқӣ ва соҳибкорони инфиродие, ки фаъолияти марбут ба сикли сӯзишвории ядроӣ, аз ҷумла корҳои илмию тадқиқотӣ ва корҳои таҷрибавию конструктории вобаста ба сикли сӯзишвории ядроӣ ва дар онҳо маводи ядроӣ истифоданашаванда ё ҳама гуна фаъолиятеро анҷом медиҳанд, ки аз ҷониби Тоҷикистон тибқи Протоколи иловагӣ таҳти эъломия қарор мегирад, ҳатмӣ мебошад.
3. Дар Тартиб мафҳумҳои зерин истифода мешаванд:
1) ҳуҷҷатҳои баҳисобгирӣ - маҷмуи маълумотҳоеро ифода мекунад, ки дар ҳар як дастгоҳ ё дар ҳар як макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ мавҷуд буда, онҳо миқдори ҳар як намуди маводи ядроии дар он ҷо буда, ҷойгиршавии он дар дохили дастгоҳ ва ҳама гуна тағйироти ба ин нишондодҳо таъсиррасонандаро нишон медиҳад;
2) Протоколи иловагӣ - Протоколи иловагӣ ба Созишномаи байни Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар бораи татбиқи кафолатҳо вобаста ба Шартномаи паҳн накардани силоҳи ядроӣ, ки соли 2004 эътибор пайдо кардааст;
3) минтақаи тавозуни мавод - минтақае дар дохили дастгоҳ ва ё берун аз он, ки дар он миқдори маводи ядроиро ҳар як ҷойивазкунӣ дар ҳар як минтақаи тавозуни мавод ё берун аз он муайян кардан мумкин аст, ҳангоми зарурат миқдори ҳақиқатан мавҷудаи маводи ядроиро дар ҳар як минтақаи тавозуни мавод мувофиқи расмиёти муқарраргардида муайян кардан мумкин аст, ба хотири он, ки бо мақсадҳои кафолатҳои Агентии байналмилалии энергияи атомӣ тавозуни маводро ҷамъбаст кардан мумкин бошад;
4) миқдори инвентарии бақайдгирифта дар минтақаи тавозуни мавод - ҷамъи алгебравии миқдори ҳақиқатан мавҷудаи мавод дар ин минтақаи тавозуни мавод аз рӯйи муайянкунии ниҳоӣ ва ҳамаи тағйироти миқдори инвентарӣ, ки аз лаҳзаи чунин муайянкунии миқдори ҳақиқатан мавҷудаи мавод ба амал омадааст;
5) ҳуҷҷатҳои истифодабарӣ - маҷмуи маълумот оид ба фаъолияти алоқаманд ба истифодабарӣ ё коркарди маводи ядроие, ки дар ҳар як дастгоҳ дар давраи на кам аз 5 сол мавҷуд аст;
6) ҷудо карда гирифтани намунаи муҳити атроф - гирифтани намунаи муҳити атроф (масалан, ҳаво, об, растанӣ, таркиби хок) аз ҷониби нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ бо мақсади мусоидат намудан дар ташаккули хулосаҳои марбут ба татбиқи кафолатҳо;
7) дастгоҳ - реактор, дастгоҳи буҳронӣ, дастгоҳи конверсионӣ (табдилдиҳанда), дастгоҳ барои истеҳсоли сӯзишвории ядроӣ, дастгоҳ барои коркарди сӯзишвории ядроӣ, дастгоҳи ҷудокунии изотопҳо ё анбори алоҳида ё ҳар гуна маконе, ки дар он маводи ядроӣ ба таври муқаррарӣ ба миқдори бештар аз як килограмми самаранок истифода мешавад, ё ҳар гуна маконе, ки дар онҷо маводи ядроӣ одатан бо миқдори бештар аз як килограмми самаранок истифода мегардад;
8) майдонча - қитъае, ки сарҳади он аз ҷониби давлат дар маълумоти дахлдор оид ба конструксияи дастгоҳ муайян карда шудааст, аз ҷумла дастгоҳи аз кор боздошташуда ё дар маълумот оид ба макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ, ки он ҷо одатан маводи ядроӣ истифода мешавад, ба мисли макони ҷойгиршавии пӯшидаи берун аз дастгоҳе, ки маводи ядроӣ одатан пештар истифода мешуд. Ба сарҳади майдонча, инчунин ҳамаи иншооте дохил мешаванд, ки дар наздикии дастгоҳ ҷойгир шудаанд ё дар маконе ҷойгир шудаанд, ки барои пешниҳод ё истифодаи хизматрасониҳои муҳими алоқаманд ба фаъолиятҳои тибқи моддаи 2.a(iv) Созишнома оид ба кафолатҳо муайянкардашуда (аз ҷониби давлат) таъйин шудаанд;
9) муҳр (сикка) - ин таҷҳизот-индикатори дахолат аст, ки аз ҷониби мақоми ваколатдори давлатӣ ё Агентии байналмилалии энергияи атомӣ барои пайваст кардани ҷузъҳои ҳаракатманди сохтори нигоҳдорӣ ба он тарзе, ки дастрасӣ ба таркиби онро бе кушодани муҳр ё вайрон кардани воситаҳои муҳофизатӣ мушкил созад;
10) маводи аввалия - уран бо таркиби изотопҳо дар он таносубе, ки дар он онҳо дар урани табиӣ қарор доранд, урани бо изотопи 235 харобшуда, торий, ҳама гуна моддаҳои дар боло зикршуда дар шакли металл, хӯла, пайвастаҳои кимиёвӣ ё консентрат, ҳама гуна маводи дигаре, ки як ё якчанд маводи дар боло зикршударо дар консентратсияе, ки онро Шурои идоракунандагони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар ҳар вақт муайян мекунад ва чунин маводи дигаре, ки Шурои идоракунандагони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ ҳар вақт муайян мекунад;
11) таҷҳизоти нишондиҳандаи дахолат - таҷҳизотеро ифода менамояд, ки он дар контейнер ё дар конструксияи нигоҳдорӣ ба тавре насб карда шудааст, то ҳама гуна вайроншавии яклухтии таркиби контейнерро нишон диҳад.
4. Ҳамаи ташкилотҳои давлатӣ бояд дар доираи соҳаи масъулияти худ тибқи қонунгузории амалкунанда барои мусоидат ба таъини нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ барои Ҷумҳурии Тоҷикистон ва додани раводидҳои дахлдори бисёрдафъаина мутобиқи муқаррароти Протоколи иловагӣ, инчунин ҷиҳати ба Агентии байналмилалии энергияи атомӣ ва нозирони он пешниҳод намудани бартарӣ ва масуниятҳои дар Созишнома оид ба бартариҳо ва масуниятҳои Агентии байналмилалии энергияи атомӣ пешбинишуда бо мақсади фароҳам овардани имкони иҷрои вазифаҳои худ дар ҳудуди Ҷумҳурии Тоҷикистон тибқи Созишнома оид ба кафолатҳо ҳамкориҳои мутақобила кунанд ва чораҳои дахлдор андешанд.
5. Истифодабаранда ё шахси дигари дар банди 2 Тартиб зикршуда бояд ба нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ, ки онҳоро метавонанд намояндагони мақоми ваколатдори давлатӣ дар соҳаи таъмини бехатарии ядроӣ ва радиатсионӣ (минбаъд - мақоми ваколатдори давлатӣ) ҳамроҳӣ намоянд, иҷозат диҳанд ва мусоидат намоянд, то ки онҳо чорабиниҳои санҷишии дар Созишнома оид ба кафолатҳо, Протоколи иловагӣ ё Муқаррароти иловагӣ пешбинигардидаро гузаронанд, аз ҷумла:
1) санҷиши ҳуҷҷатҳо ва ҳисоботҳо оид ба назорат ва баҳисобгирии маводи ядроӣ;
2) санҷиши дигар ҳуҷҷатҳои истеҳсолӣ ва нақлиётии ба кафолати ядроӣ дахлдошта;
3) санҷиши макони ҷойгиршавӣ, мушахасгардонӣ, миқдор ва таркиби маводи ядроӣ;
4) санҷиш ва омӯзиши маълумот оид ба таркибот;
5) гузаронидани ченкуниҳо;
6) васл ва истифодаи асбобҳо барои мақсадҳои кафолати ядроӣ, алалхусус муҳрҳо;
7) ҷудо карда гирифтани намунаи муҳити атроф;
8) мушоҳидаи визуалӣ.
2. ГУЗАРОНДАНИ САНҶИШ
6. Мувофиқи Созишнома оид ба кафолатҳо ҳамаи вазорату идораҳо, инчунин шахсони воқеию ҳуқуқӣ ва соҳибкорони инфиродии дар банди 2 Тартиб зикргашта нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомиро барои гузаронидани санҷишҳои дар зер овардашуда иҷозат медиҳанд ва ба онҳо мусоидат менамоянд:
1) санҷиш барои мақсадҳои махсус дар дастгоҳ ё дар макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ то эътибор пайдо кардани муқаррароти иловагӣ оид ба дастгоҳ ё муқаррароти иловагӣ оид ба макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ ҷиҳати санҷиши маълумоте, ки дар ҳисоботи аввалияи Ҷумҳурии Тоҷикистон мавҷуд аст, муайян ва тасдиқ намудани тағйироти вазъияте, ки аз санаи пешниҳоди ҳисоботи аввалия ба амал омадаанд, муайян кардан ва аз рӯйи имкон тасдиқ кардани миқдор ва таркиби маводи ядроӣ то интиқоли он аз Ҷумҳурии Тоҷикистон ё интиқоли он ба Ҷумҳурии Тоҷикистон;
2) мақсади санҷиши муқаррарӣ боварӣ ҳосил кардан ба мутобиқатии ҳисоботҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон ва қайдҳо дар дастгоҳ, санҷиши макони ҷойгиршавӣ, мушаххасгардонӣ (идентификатсия), миқдор ва таркиби маводи ядроие, ки нисбати он расмиёти баҳисобгирӣ ва назорат татбиқ карда мешавад ва санҷиши маълумот дар бораи сабабҳои имконпазири миқдори дарёфтшудаи маводи баҳисобнагирифташуда, ихтилофҳо дар маълумоти фиристанда/қабулкунанда ва номуайянӣ дар миқдори инвентарии бақайдгирифташуда мебошад;
3) санҷиши махсус барои тафтиши маълумоти дар ҳисоботҳои махсус ҷойдошта ё агар Агентии байналмилалии энергияи атомӣ чунин шуморад, ки маълумоти аз ҷониби Ҷумҳурии Тоҷикистон пешниҳодшуда ва маълумоти дар вақти санҷиши муқаррарӣ бадастомада барои иҷрои уҳдадориҳои худ кофӣ намебошанд, гузаронида мешавад.
3. ТАФТИШИ ИТТИЛООТ ОИД БА КОНСТРУКСИЯ
7. Ҳамаи вазорату идораҳо, инчунин шахсони воқеию ҳуқуқӣ ва соҳибкорони инфиродии дар банди 2 Тартиб овардашуда ба нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ ҷиҳати тафтиш ё ташрифҳои техникӣ ба дастгоҳ, иҷрои тафтиши иттилоот оид ба конструксия дар дастгоҳ бо мақсади тафтиши дурустӣ ва пуррагии маълумот оид ба конструксияе, ки аз ҷониби мақоми ваколатдори давлатӣ пешниҳод шудааст, имкон медиҳанд ва мусоидат мекунанд.
4. ДАСТРАСИИ ИЛОВАГӢ
8. Мутобиқи Протоколи иловагӣ ба Созишнома оид ба кафолатҳо ҳамаи вазорату идораҳо, инчунин шахсони воқеию ҳуқуқӣ ва соҳибкорони инфиродии дар банди 2 Тартиб зикршуда ба нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар иҷрои намудҳои зерини дастрасии иловагӣ имкон медиҳанд ва мусоидат менамояд:
1) дастрасӣ ба ҳама гуна ҷой дар майдонча бо мақсади боварӣ ҳосил кардан ба мавҷуд набудани маводи ядроӣ ва фаъолияти ядроии хабардоданашуда;
2) дастрасӣ ба конҳои уран/торий ва корхонаҳои ғанигардонии маъдани куҳӣ, макони ҷойгиршавии маводи аввалия, ки то ҳол ба он таркиб ва тозагие нарасидааст, ки онро ба тайёркунии сӯзишворӣ ё ғанигардонии изотопӣ муносиб гардонанд, ба макони ҷойгиршавии маводи ядроии аз кафолатҳо озодкардашуда ва макони ҷойгиршавии партовҳои ядроие, ки нисбати онҳо татбиқи кафолатҳо қатъ карда шуда, дар онҳо плутоний ё урани зиёдғанишуда мавҷуд мебошанд. Мақсади дастрасӣ ин боварӣ ҳосил кардан ба мавҷуд набудани маводи ядроӣ ва фаъолияти ядроии хабардоданашуда мебошад;
3) дастрасӣ ба ҳама гуна дастгоҳи аз истифода баровардашуда ё ба макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳи аз истифода баровардашуда, бо мақсади тасдиқи ҳолати дастгоҳ ё макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳи аз истифода баровардашуда мебошад;
4) дастрасӣ ба макони ҷойгиршавии марбут ба сикли сӯзишвории ядроии корҳои илмию тадқиқотӣ ва таҷрибавию конструкторие, ки ба маводи ядроӣ алоқаманд нестанд, макони ҷойгиршавие, ки бо истеҳсол ё васлкунии таҷҳизоти марбут ба сикли сӯзишвории ядроӣ алоқаманданд, макони ҷойгиршавии таҷҳизот ё маводи воридшавандаи дар Протоколи иловагӣ зикршуда, макони ҷойгиршавии берун аз майдончаи аз ҷониби Агентии байналмилалии энергияи атомӣ муайяншуда ва онҳое, ки ба назари нозири Агентии байналмилалии энергияи атомӣ метавонанд аз ҷиҳати функсионалӣ бо фаъолиятҳои дар ин майдонча анҷомёфта алоқаманд бошанд, инчунин ҳар макони ҷойгиршавие, ки аз ҷониби нозири Агентии байналмилалии энергияи атомӣ барои гирифтани намунаи муҳити атроф дар ҳудуди васеъ муайян шудааст. Мақсади дастрасӣ ҳалли масъалаҳо ё бартараф кардани номутобиқатӣ мебошад. Агар мақоми ваколатдори давлатӣ имкони пешниҳоди чунин дастрасиро надошта бошад, он бояд тамоми чораҳои оқилонаро барои қонеъ гардонидани талаботи нозири Агентии байналмилалии энергияи атомӣ бо дигар воситаҳо андешад.
5. ТАРТИБИ ҲАМКОРИҲО БАЙНИ ТАШКИЛОТҲОИ ДАВЛАТӢ ДАР ВАҚТИ САНҶИШ
9. Мақоми ваколатдори давлатӣ оид ба ташкили санҷиш, тафтиши маълумот оид ба конструксия ё дастрасии иловагие, ки аз ҷониби нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ иҷро карда мешаванд, амалҳои зеринро анҷом медиҳад:
1) то ташрифи нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ ба Ҷумҳурии Тоҷикистон (ба истиснои ҳолатҳои гузарондани санҷишҳои ғайричашмдошт), Агентии байналмилалии энергияи атомӣ ба мақоми ваколатдори давлатӣ огоҳиномаро бо зикри номи нозирон, инчунин дастгоҳ, минтақаҳои тавозуни мавод, макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ ё маконҳои ҷойгиршавиеро, ки зери амали Протоколи иловагӣ қарор доранд ва ба онҳо нозирон нияти ташриф овардан доранд, ҳадафҳо, амалҳои банақшагирифташуда ва муҳлати иҷрои ин амалҳо дар ҳар як макон мефиристад. Мақоми ваколатдори давлатӣ ин маълумотро ба шахси ҳуқуқии дахлдор месупорад;
2) вазорату идораҳои манфиатдорро оид ба санҷиши дар пешистодаи Агентии байналмилалии энергияи атомӣ хабар медиҳад;
3) барои гузаронидани санҷиш аз ҷониби Агентии байналмилалии энергияи атомӣ бо мақсадҳои махсус дар дастгоҳ ва дар маконҳои ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ мусоидат менамояд, аз ҷумла, барои:
- тафтиши маълумот оид ба маводи ядроие, ки ба мақоми ваколатдори давлатӣ ё ба Агентии байналмилалии энергияи атомӣ пешниҳод шудааст;
- муқаррар кардан ва тафтиш кардани тағйироти вазъият аз санаи ҳисоботи аввалия;
- муқаррар кардан ва аз рӯйи имкон тафтиш кардани миқдор ва таркиби маводи ядроӣ то интиқоли он аз Ҷумҳурии Тоҷикистон ё ба Ҷумҳурии Тоҷикистон;
4) ба гузарондани санҷишҳои муқаррарии Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар дастгоҳ ва дар макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ мусоидат мекунад, аз ҷумла, барои:
- тафтиши мутобиқатии байни ҳисоботҳо ва ҳуҷҷатҳо;
- тафтиши макони ҷойгиршавӣ, муайян кардани миқдор ва таркиби ҳамаи моводи ядроие, ки ба он Тартиб татбиқ мешавад;
- тафтиши маълумот оид ба сабабҳои эҳтимолии мавҷуд будани маводи баҳисобгирифтанашуда, ихтилофот дар маълумоти фиристанда ва қабулкунанда ва иштибоҳот дар муайянкунии миқдори инвентарии бақайдгирифташуда;
5) ба Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар гузаронидани санҷишҳои муқаррарӣ бе огоҳонии пешакӣ ҳамчун чораҳои ёрирасон мувофиқи принсипи ҷудо карда гирифтани намуна дар асоси тасодуфӣ мусоидат мекунад;
6) ба Агентии байналмилалии энергияи атомӣ ҳангоми гузаронидани санҷишҳои махсус мусоидат ва ҳамкорӣ мекунад:
- бо мақсади санҷиши иттилооте, ки дар ҳисоботи махсус мавҷуд аст;
- дар мавриде, ки агар Агентии байналмилалии энергияи атомӣ чунин шуморад, ки иттилооти пешниҳоднамудаи мақоми ваколатдори давлатӣ ё дигар мақомоти давлатӣ, аз ҷумла тавзеҳоти онҳо ва иттилооте, ки дар рафти санҷишҳои муқаррарӣ гирифта шудаанд, барои иҷрои уҳдадориҳои Агентии байналмилалии энергияи атомӣ мувофиқи Созишнома оид ба кафолатҳо кофӣ нестанд.
10. Истифодабарандае, ки нисбат ба ӯ санҷиш, тафтиши иттилоот оид ба конструксия ё дастрасии иловагӣ гузаронда мешавад, бояд:
1) шахс/шахсонеро, ки барои кор бо нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ ва омода кардани барномаи кор масъул/масъулонро, таъин кунад;
2) дастрасиро ба макони ҷойгиршавие, ки Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар мувофиқа бо мақоми ваколатдори давлатӣ нишон додааст, таъмин намояд;
3) бо нақлиёт ва воситаҳои алоқае, ки барои иҷрои санҷиш дар ҳудуди ин шахси ҳуқуқӣ заруранд, таъмин намояд, чораҳои бехатарӣ ва муҳофизати ҷисмониро андешад, бехатарии радиатсиониро таъмин намояд;
4) дастгирии техникии заруриро, аз қабили таъминоти барқ, механизмҳои болобардоранда ва ғайраро таъмин намояд, дастрасиро ба воҳидҳои ҳисобии маводи ядроӣ барои муқоиса (верификатсия) таъмин намояд, дар мавриди зарурӣ барои ҷудо карда гирифтани намунаи маводи ядроӣ кӯмак расонанд;
5) ҳуҷраи корӣ пешниҳод намояд, дар васлу насб ва хизматрасонии таҷҳизоти Агентии байналмилалии энергияи атомӣ кӯмак расонад ва таъмини бехатарии онро таъмин намояд;
6) қайдҳои истеҳсолӣ ва баҳисобгириро ҳангоми гузаронидани санҷиши Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дар дастгоҳ ё дар макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ пешниҳод намояд.
11. Истифодабаранда ҳангоми гирифтани огоҳиномаи дахлдор аз мақоми ваколатдори давлатӣ ба нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ дастрасиро ба ҳама гуна макони ҷойгиршавӣ ва ба ҳама гуна мавод таъмин менамояд:
1) дар давоми 24 соат аз лаҳзаи аз мақоми ваколатдори давлатӣ гирифтани талаботи дахлдор оид ба гузаронидани санҷиши муқаррарӣ;
2) дар давоми 2 соат аз лаҳзаи аз ҷониби мақоми ваколатдори давлатӣ гирифтани дархост оид ба гузарондани санҷиши махсус.
12. Истифодабаранда ба нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ имкон медиҳад, ки дар доираи дастрасии иловагӣ, ки бо Созишнома оид ба кафолатҳо, Протоколи иловагӣ ва муқаррароти иловагӣ пешбинӣ шудаанд, амалҳои зеринро иҷро кунанд, аз ҷумла:
1) тафтиши ҳуҷҷатҳо ва ҳисоботҳо оид ба назорат ва баҳисобгирии маводи ядроӣ;
2) тафтиши макони ҷойгиршавӣ, мушаххасгардонӣ (идентификатсия), миқдор ва таркиби тамоми маводи ядроӣ;
3) тафтиши иттилоот оид ба сабабҳои эҳтимолии мавҷуд будани миқдори маводи баҳисобгирифтанашуда, ихтилофот дар маълумоти ирсолкунанда ва қабулкунанда ва иштибоҳот дар муайян кардани миқдори инвентарии бақайдгирифташуда;
4) насб ва истифода кардани таҷҳизоти ченкунӣ ва воситаҳои мушоҳидавӣ;
5) насб кардани муҳрҳо ва дигар таҷҳизотҳои нишондиҳанда (индикатсия)-и дахолатҳо;
6) ҷудо карда гирифтани намунаҳои муҳити зист (яъне, намунаҳои ҳаво, об, наботот, хок ё ин ки намунаҳо аз рӯйи замин) дар маконҳои ҷойгиршавӣ, дар баробари он ҷойҳое, ки ба онҳо нозирон дар доираи гузарондани санҷишҳо ва ташрифҳо тибқи Созишнома оид ба кафолатҳо дастрасӣ доранд;
7) истифода кардани асбобҳои радиатсионӣ ва ченкунӣ;
8) ҳуҷҷатгузорӣ кардани натиҷаҳои мушоҳида (масалан, аксбардорӣ);
9) омӯхтани ҳуҷҷатҳои истеҳсолӣ ва нақлиётӣ;
10) гузаронидани мушоҳидаи зоҳирӣ (визуалӣ);
11) иҷрои амалҳои дигаре, ки дар Созишнома оид ба кафолатҳо ва Протоколи иловагӣ пешбинӣ шудаанд.
6. МУҚАРРАРОТИ ХОТИМАВӢ
13. Тибқи Созишнома оид ба кафолатҳо нозирон ҳангоми иҷрои вазифаҳои худ бояд ба халалрасонӣ ё таъхир дар сохтмон, баистифодадиҳӣ ё истифодабарии дастгоҳ ё ба риоя накардани бехатарии онҳо роҳ надиҳанд. Хусусан, нозирон набояд ягон дастгоҳро мустақилона идора кунанд ва дар вақти гузарондани ягон амалиёт ба ҳайати кормандон роҳбарӣ кунанд.
14. Нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ, намояндагони мақоми ваколатдори давлатӣ ва дастгоҳ ё макони ҷойгиршавии берун аз дастгоҳ бояд барои иҷрои ин Тартиб ҳамкорӣ намоянд.
15. Дар давоми 10 рӯз аз санаи аз ҷониби Агентии байналмилалии энергияи атомӣ гирифтани изҳорот дар бораи хулосаҳое, ки дар асоси натиҷаҳои санҷиш ё дастрасии иловагӣ дода шудаанд, мақоми ваколатдори давлатӣ дар ин бора ба истифодабарандаи дахлдор хабар медиҳад.
16. Мақоми ваколатдори давлатӣ махзани маълумотро бо иттилоот оид ба банақшагирӣ ва гузарондани санҷишҳо, тафтиши иттилоот оид ба конструксия ва дастрасии иловагие, ки нозирони Агентии байналмилалии энергияи атомӣ анҷом додаанд, инчунин дар бораи изҳороти дахлдор оид ба хулосаҳое, ки Агентии байналмилалии энергияи атомӣ омода кардааст, пеш мебарад.
17. Шартҳои таъмини амнияти интиқоли иттилоот байни мақоми ваколатдори давлатӣ ва шахсон ё ташкилотҳои дахлдор мувофиқа карда мешаванд ва бояд ба талаботи Агентии байналмилалии энергияи атомӣ нисбат ба интиқоли чунин маълумот мувофиқат кунанд.