Барномаи миллии пешгирӣ, ташхис ва табобати бемориҳои узвҳои ҳозима дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2012-2016 аз 30 декабри соли 2011 № 639

Санаи амалкуни:

Ҳолати ҳуҷҷат: Амалкунанда

Бо қарори Ҳукумати

Ҷумҳурии Тоҷикистон

 аз 30 декабри соли 2011 № 639

тасдиқ шудааст

Бо қарори Ҳукумати

Ҷумҳурии Тоҷикистон

 аз 30 декабри соли 2011 № 639

тасдиқ шудааст

Барномаи миллии пешгирӣ, ташхис ва табобати бемориҳои узвҳои ҳозима дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2012-2016

1. Муқаддима

Барномаи мазкур барои сифатан дигаргун намудани расонидани ёрии тиббӣ, пешгирӣ, ташхис ва табобати беморони гирифтори бемориҳои узвҳои ҳозима равона гардидааст.

Барномаи миллии пешгирӣ, ташхис ва табобати бемориҳои узвҳои ҳозима дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2012-2016 (минбаъд Барнома номида мешавад) ҷиҳати иҷрои Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон "Дар бораи ҳифзи саломатии аҳолӣ" таҳия шудааст.

Барнома ба коҳиш додани маъюбӣ ва фавти ин гурӯҳи беморон мусоидат намуда, ҳамзамон, барои таҳияи ҳуҷҷатҳои меъёрию ҳуқуқӣ ва банақшагирии таҳқиқоти илмӣ дар соҳаи бемориҳои узвҳои ҳозима асос мегардад.

2. Таҳлили вазъ

1) Ҷумҳурии Тоҷикистон яке аз давлатҳои Осиёи Марказӣ буда, масоҳати умумии он 143,1 ҳазор км мураббаъ мебошад. Беш аз 93 фоизи ҳудуди давлатро кӯҳҳо ишғол менамоянд. Шакли идоракунӣ - ҷумҳурӣ мебошад. Хусусиятҳои вазъи демографй дар ҷумҳурӣ ба тағйироти куллии сиёсӣ ва иҷтимоию иқтисодии пас аз ҷанги шаҳрвандӣ бавуҷудомада, бад шудани шароити зиндагии аҳолӣ, ташаккули муносибатҳои бозаргонӣ, қисман вайрон шудани сохтори ҷинсию синнусолии аҳолӣ, суст шудани ҳифзи иҷтимоии оилаҳои серфарзанд ва тағйир ёфтани сохтори миллии аҳолӣ алоқаманд аст. Аҳолии ҷумҳурӣ дар ҳолати 01.01.2011- 7 616 764 нафарро ташкил медиҳад. Афзоиши аҳолӣ дар соли 2010 - 25,1 фоиз ба 1000 аҳолӣ мебошад. Беш аз 73,5 фоизи аҳолӣ дар деҳот ва 26,5 фоиз дар шаҳр зиндагӣ мекунанд. Вазъи умумии демографй ба дараҷаи баланди таваллуд (29,3 ба 1000 аҳолӣ) ва фавти нисбатан ками аҳолӣ (4,2 ба 1000 аҳолӣ), фавти баланди кӯдакон (16,8 ба 1000 аҳолӣ) ва фавти баланди модарон (45 ба 100 ҳазор зиндатаваллуд), дараҷаи пасти шаҳришавӣ, шумораи зиёди муҳоҷирати берунаи меҳнатӣ хос аст.

2) Солҳои охир дар Ҷумҳурии Тоҷикистон афзоиши бемориҳои узвҳои ҳозима ба назар мерасад. Ин гурӯҳи бемориҳо аз ҷиҳати паҳншавӣ дар ҷойи аввал ва аз ҷиҳати фавту маъюбӣ дар ҷойи сеюм, баъд аз бемориҳои узвҳои қалбу шараёнӣ ва саратон меистад.

3) Аз рӯи нишондиҳандаҳои Маркази омор ва иттилооти тиббии Вазорати тандурустии Ҷумҳурии Тоҷикистон барои соли 2008 дар муассисаҳои табобатию дармонгоҳӣ бо бемориҳои аввалияи узвҳои ҳозима 3498 нафар ба ҳар 100 000 аҳолӣ, дар соли 2009 - 3480 ва дар соли 2010-3419 нафар, ки нисбати бемориҳои қалбу шараёнӣ 3 маротиба зиёд аст (991 бемор дар соли 2008, 1031 нафар дар соли 2009 ва 1094 нафар дар соли 2010) ба қайд гирифта шуданд. Фавти беморони гирифтори бемориҳои узвҳои ҳозима дар беморхонаҳо дар соли 2009 - 0,3 фоиз ва дар соли 2010 - 0,2 фоиз (аз бемориҳои узвҳои қалбу шараёнӣ 1,0 фоиз, аз узвҳои нафаскашй 0,2 фоиз)ро ташкил намуд. Омори расмии тиббӣ танҳо муроҷиати беморонро ба муассисаҳои тандурустӣ ба назар гирифта, таҳқиқоти пурраи эпидемиологии ин бемориҳоро фаро намегирад.

4) Иқлими гарми Тоҷикистон барои афзоиши вирусҳо, инчунин паҳншавию сирояти бактерияҳои рӯда ва Н.pylori мусоидат мекунад. Аз ҳамин лиҳоз, бемориҳои узвҳои ҳозима, аз ҷумла бемории захми меъда ва рӯдаи дувоздаҳангушта, гастритҳои музмин, гепатити музмин, сиррози ҷигар ва бемориҳои рӯдаи нафс рӯ ба афзоиш доранд.

...

Утверждена

постановлением Правительства

Республики Таджикистан

от 30 декабря года 2011 №639

Утверждена

постановлением Правительства

Республики Таджикистан

от 30 декабря года 2011 №639

Национальная программа профилактики, диагностики и лечения гастроэнтерологических заболеваний в Республике Таджикистан на 2012 - 2016 годы

1. Предисловие

Настоящая Программа направлена на качественное изменение оказания медицинской помощи, профилактике, диагностике и лечения больных с болезнями органов пищеварения.

Национальная программа по профилактике, диагностике и лечения гастроэнтерологических заболеваний в Республике Таджикистан на 2012-2016 годы (далее именуется - Программа) разработана во исполнение Закона Республики Таджикистан "Об охране здоровья населения".

Программа способствует снижению инвалидности и смертности в этой группе больных и наряду с этим, является основой для разработки правовых и нормативных документов, планирования научных исследований в гастроэнтерологии.

2. Анализ ситуации

1) Республика Таджикистан - одна из Центрально - Азиатских стран, общая площадь 143,3 км2. Более 93% территории страны занимают горы. Форма правления - республика. Особенности демографической ситуации в республике обусловлены глобальными политическими и социально-экономическими переменами после пережитой гражданской войны, ухудшением условий жизни населения, становлением рыночных отношений, частичным нарушением половозрастной структуры населения, ослабление социальной защиты многодетных семей и изменением национальной структуры населения. Население республики на 01.01.2011 г. составляет 7 616 764 человек. Прирост населения в 2010 году достигает 25,1% на 1000 человек. Более 73,5% населения проживает в сельской местности, городское население составляет 26,5%. Общая демографическая ситуация характерна высоким уровнем рождаемости (29,3 на 1000 населения) и относительной низкой смертностью населения (4,2 на 1000 населения), однако высокой детской (16,8 на 1000 нас.) и материнской смертностью (45 на 100 тыс. живорожденных), низким уровнем урбанизации, высоким уровнем внешней трудовой миграции.

2) В последние годы в Республике Таджикистане отмечается рост заболеваемости органов пищеварения. Данная группа заболеваний занимает первое место по распространенности и третье место по смертности и инвалидности после патологий сердечно - сосудистой системы и новообразованиями.

3) По данным республиканского Центра медицинской статистики и информации Министерства здравоохранения Республики Таджикистан на 2008 год в лечебно-профилактических учреждениях с впервые зарегистрированными болезнями органов пищеварения зарегистрированы 3498 человек на 100 000 населения, в 2009 году - 3480 и в 2010 году - 3419, что было более чем в 3 раза больше, чем больных сердечнососудистой патологии (991 больных в 2008 году, 1031 в 2009 году и 1094 в 2010 году). Смертность от гастроэнтерологических заболеваний в стационарах в 2009г составила 0,3, а в 2010 году - 0,2 (от сердечно - сосудистых заболеваний - 1,0, от заболеваний органов дыхания - 0,2). Официальная медицинская статистика учитывает лишь обращаемость больных в лечебно-профилактические учреждения, а эпидемиологические исследования не охватывают всю популяцию.

4) Жаркий климат Таджикистана создает оптимальные условия для размножения вирусов, а также высокому распространению кишечной инфекции и Н. Pylori. В связи с этим болезни органов пищеварения, особенно хронические гепатиты и циррозы печени, хронические гастриты, язвенная болезнь желудка и двенадцатиперстной кишки и воспалительные заболевания толстой кишки имеют самую высокую распространенность.

...